Dz.U. 2003 nr 78 poz. 702

702 KONWENCJA o ochronie i użytkowaniu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych, sporządzona w Helsinkach dnia 17 marca 1992 r. W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ podaje do powszechnej wiadomości: W dniu 17 marca 1992 r. została sporządzona w Helsinkach Konwencja o ochronie i użytkowaniu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych, w następującym brzmieniu: Przekład KONWENCJA o ochronie i użytkowaniu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych PREAMBU¸A Strony niniejszej konwencji, uznając , że ochrona i użytkowanie cieków trans granicznych i jezior międzynarodowych stanowią waż ne i pilne zadania, których efektywne wykonanie może być zapewnione jedynie przez ścisłą współpracę, zaniepokojone istniejącymi i mogącymi wystą pić krótko- i długotrwałymi zmianami stanu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych, wpływa jącymi ujemnie na środowisko, gospodarkę i dobrobyt państw członkowskich Europejskiej Komisji Gospodar czej (EKG), podkreślając potrzebę wzmocnienia narodo wych i międzynarodowych przedsięwzięć zmierzają cych do zapobiegania i zmniejszania zrzutów niebez piecznych substancji do środowiska wodnego oraz zmniejszania eutrofizacji i zakwaszenia, a także zanie czyszczenia środowiska morskiego ze źródeł lądo wych, w szczególności na obszarach przybrzeżnych, witając z zadowoleniem wysiłki już podjęte przez rządy państw członkowskich EKG, ukierunkowa ne na zacieśnienie dwustronnej i wielostronnej współ pracy mającej na celu zapobieganie zanieczyszczaniu wód granicznych, jego kontrolę i zmniejszenie, stabil ne oraz racjonalne użytkowanie wód, zachowanie za sobów wodnych i ochronę środowiska, przypominając odpowiednie postanowienia i zasady Deklaracji Konferencji Sztokholmskiej w spra wie Ârodowiska Człowieka, Aktu Końcowego Konfe rencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (KBWE), dokumentów końcowych spotkań w Madrycie i Wiedniu przedstawicieli państw — uczestników KBWE, „Regionalnej strategii ochrony środowiska i ra cjonalnego użytkowania zasobów naturalnych w pań stwach członkowskich EKG do i po 2000 roku”, świadome roli Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych w stymulowaniu międzynarodowej współpracy ukierunkowanej na za pobieganie i zmniejszanie zanieczyszczenia wód trans granicznych oraz ich stabilne i racjonalne użytkowanie, a także przypominając w tej kwestii „Deklarację Euro pejskiej Komisji Gospodarczej w sprawie polityki zapo biegania i zmniejszania zanieczyszczenia wód, w tym transgranicznych” oraz „Deklarację w sprawie polityki racjonalnego użytkowania zasobów wodnych”, „Zasa dy współpracy w dziedzinie wód transgranicznych”, „Kartę racjonalnego użytkowania wód podziemnych” i „Kodeks postępowania przy awaryjnym zanieczysz czeniu śródlądowych wód transgranicznych”, powołując się na decyzje I (4

2) i I (4

4) podjęte przez Europejską Komisję Gospodarczą odpowiednio na czterdziestej drugiej i na czterdziestej czwartej sesji i na wyniki Spotkania KBWE w sprawie ochrony środo wiska (Sofia, Bułgaria, 16 października — 3 listopada 1989 r.), podkreślając, że współpraca między państwami członkowskimi w dziedzinie ochrony i wykorzystania wód transgranicznych powinna być przede wszystkim realizowana przez wypracowanie porozumień między państwami nadbrzeżnymi, graniczącymi z tymi samy mi wodami, zwłaszcza w tych przypadkach, w których porozumienia takie nie zostały jeszcze zawarte, uzgodniły, co następuje: Artykuł 1 Określenia W rozumieniu niniejszej konwencji:

1. „wody transgraniczne” oznaczają każde po wierzchniowe lub podziemne wody, które tworzą i przecinają granice między dwoma lub więcej pań stwami lub znajdują się na takich granicach; jeżeli wo dy transgraniczne wpływają bezpośrednio do morza, to ich zasięg kończy się na linii prostej, łączącej punkty linii niskiej wody na ich brzegach, poprzecznej do uj ścia cieku transgranicznego;

2. „oddziaływanie transgraniczne” oznacza jakie kolwiek oddziaływanie powodujące znaczne szkodli we skutki w środowisku na obszarze podlegającym jurysdykcji jednej Strony, będące rezultatem zmiany stanu wód transgranicznych spowodowanej ludzką działalnością, której fizyczny początek ma miejsce całkowicie lub częściowo na obszarze podlegającym jurysdykcji innej Strony; przez takie oddziaływanie w środowisku rozumie się wpływ na zdrowie i bezpie czeństwo człowieka, florę, faunę, gleby, powietrze, wody, klimat, krajobraz, zabytki historyczne i inne struktury fizyczne lub interakcje między tymi czynni kami, a także wpływ na spuściznę kulturową lub wa runki społeczno-gospodarcze zmiany tych czynni ków;

3. „Strona” oznacza Umawiającą się Stronę kon wencji, chyba, że z tekstu wynika inne znaczenie tego określenia;

4. „Strony Nadbrzeżne” oznaczają Strony graniczą ce z tymi samymi wodami transgranicznymi;

5. „wspólny organ” oznacza jakąkolwiek dwu- lub wielostronną komisję lub inną odpowiednią strukturę organizacyjną działającą na rzecz współpracy między Stronami Nadbrzeżnymi;

6. „substancje niebezpieczne” oznaczają substan cje toksyczne, rakotwórcze, mutagenne, teratogenne lub bioakumulacyjne, szczególnie kiedy okazują się substancjami trwałymi;

7. „najlepsza dostępna technologia” (termin jest zdefiniowany w załączniku I do niniejszej konwencji). Część I POSTANOWIENIA DOTYCZÑCE WSZYSTKICH STRON Artykuł 2 Postanowienia ogólne

1. Strony podejmą wszelkie odpowiednie przedsię wzięcia w celu zapobiegania, kontrolowania i zmniej szania jakiegokolwiek oddziaływania transgraniczne go.

2. Strony podejmą wszelkie odpowiednie przedsię wzięcia mające w szczególności na celu: (a) zapobieganie, kontrolowanie i zmniejszanie zanie czyszczenia wód, które powoduje lub może spo wodować oddziaływanie transgraniczne; (b) zapewnienie użytkowania wód transgranicznych zgodnego z ekologicznie uzasadnionym i racjonal nym gospodarowaniem zasobami wodnymi, ich zachowaniem i ochroną środowiska; (c) zapewnienie użytkowania wód transgranicznych w rozsądny i sprawiedliwy sposób, ze szczegól nym uwzględnieniem ich charakteru transgranicz nego w czasie prowadzenia działalności, która po woduje lub może spowodować oddziaływanie transgraniczne; (d) zapewnienie zachowania ekosystemów i, jeśli jest to niezbędne, ich restytuowanie.

3. Przedsięwzięcia mające na celu zapobieganie, kontrolę i zmniejszanie zanieczyszczeń wód będą po dejmowane, w miarę możliwości, u źródła zanieczysz czenia.

4. Przedsięwzięcia te nie mogą prowadzić bezpo średnio lub pośrednio do przenoszenia zanieczyszczeń na inne komponenty środowiska.

5. Realizując przedsięwzięcia, o których mowa w ustępie 1 i 2 niniejszego artykułu, Strony będą kiero wać się następującymi zasadami: (a) zasadą przezorności, zgodnie z którą działania ma jącego na celu uniknięcie potencjalnego transgra nicznego zanieczyszczenia spowodowanego zrzu tem substancji niebezpiecznych nie można odkła dać na tej podstawie, że badania naukowe nie ustaliły definitywnie związku przyczynowo-skutko wego między tymi substancjami z jednej strony i potencjalnym oddziaływaniem transgranicznym — z drugiej; (b) zasadą zanieczyszczający płaci, zgodnie z którą wydatki związane z zapobieganiem zanieczyszcze niu i jego zmniejszeniem ponoszone są przez za nieczyszczającego; (c) gospodarowania zasobami wodnymi w taki spo sób, aby zaspokajanie potrzeb obecnego pokole Dziennik Ustaw Nr 78 — 4973 — Poz. 702 nia nie zmniejszało możliwości zaspokajania po trzeb przyszłym pokoleniom.

6. Strony Nadbrzeżne współpracują na zasadzie równości i wzajemności, w szczególności przez zawie ranie dwustronnych i wielostronnych umów, w celu rozwoju zharmonizowanej polityki, programów i stra tegii obejmujących odpowiednie zlewnie lub ich części i mających na celu zapobieganie i zmniejszanie oddzia ływań transgranicznych oraz ochronę środowiska wód transgranicznych lub środowiska, na które te wody mają wpływ, włączając w to środowisko morskie.

7. Stosowanie niniejszej konwencji nie powinno prowadzić ani do pogorszenia warunków środowiska, ani do zwiększonego oddziaływania transgranicznego.

8. Postanowienia niniejszej konwencji nie narusza ją prawa Stron do przyjęcia i stosowania odrębnie lub wspólnie surowszych środków niż przewidziane w ni niejszej konwencji. Artykuł 3 Zapobieganie, kontrolowanie i zmniejszanie

1. W celu zapobiegania, kontrolowania i zmniejsza nia oddziaływania transgranicznego Strony opracują, przyjmą, wprowadzą i, na ile to będzie możliwe, podej mą uzgodnione odpowiednie środki prawne, admini stracyjne, ekonomiczne, finansowe i techniczne, mają ce zapewnić między innymi: (a) zapobieganie zrzutom zanieczyszczeń u źródła i ich zmniejszenie przez zastosowanie, między innymi, mało- i bezodpadowej technologii; (b) ochronę wód transgranicznych przed zanieczysz czeniami ze źródeł punktowych przez wcześniejsze wydawanie pozwoleń na zrzuty ścieków przez kompetentne organy krajowe oraz monitorowanie i kontrolowanie tych zrzutów; (c) określanie granicznych norm zrzutu ścieków opar tych na najlepszej dostępnej technologii dla zrzutu niebezpiecznych substancji; (d) wprowadzenie ostrzejszych wymagań, prowadzą cych nawet do zakazu zrzutu ścieków w pojedyn czych przypadkach, jeśli wynikać to będzie z ko nieczności utrzymania odpowiedniej jakości od biorników lub ekosystemu; (e) zastosowanie co najmniej biologicznego oczysz czania ścieków miejskich lub równoważnych mu procesów, przy czym, tam gdzie to okaże się nie zbędne, kolejnymi etapami; (f) stosowanie odpowiednich środków, takich jak naj lepsza dostępna technologia, w celu zmniejszenia zrzutu substancji pożywkowych ze źródeł przemy słowych i miejskich; (g) opracowanie i stosowanie odpowiednich środ ków i najlepszych praktyk ekologicznych, prowa dzących do zmniejszenia zawartości substancji pożywkowych i niebezpiecznych ze źródeł rozpro szonych, szczególnie tam, gdzie głównym źró dłem tych substancji jest gospodarka rolna (wy tyczne rozwoju najlepszych praktyk ekologicznych przedstawiono w załączniku II do niniejszej kon wencji); (h) dokonywanie ocen oddziaływania na środowisko i innych rodzajów ocen; (i) wsparcie dla sprzyjającej środowisku gospodarki wodnej, w tym dla podejścia ekosystemowego; (j) opracowanie planów przeciwdziałania nadzwy czajnym zagrożeniom; (k) podjęcie dodatkowych środków zapobiegających zanieczyszczeniu wód podziemnych; (l) zmniejszenie ryzyka awaryjnego zanieczyszczenia.

2. W tym celu każda Strona powinna ustanowić normy zrzutu zanieczyszczeń ze źródeł punktowych do wód powierzchniowych oparte na najlepszej dostępnej technologii, odpowiednio stosowanej wobec poszcze gólnych gałęzi przemysłu lub zakładów przemysło wych, z których pochodzą substancje niebezpieczne. Odpowiednie działania, wspomniane w ustępie 1 ni niejszego artykułu, mające na celu zmniejszenie wy pływu substancji niebezpiecznych ze źródeł punkto wych i rozproszonych do wód oraz zapobieganie temu, mogą, między innymi, wprowadzać całkowity lub czę ściowy zakaz produkcji lub użytkowania tych substan cji. Powinny być wzięte pod uwagę istniejące listy ta kich gałęzi przemysłu lub zakładów przemysłowych i li sty takich substancji niebezpiecznych ujęte w między narodowych konwencjach lub regulacjach prawnych, które mają zastosowanie w zakresie objętym niniejszą konwencją.

3. Ponadto każda Strona określi, tam gdzie to jest uzasadnione, docelowe wymagania wobec jakości wo dy i ustanowi kryteria jakości wody w celu zmniejsza nia oddziaływania transgranicznego i jego zapobiega nia. Ogólne wytyczne dla opracowania takich docelo wych wymagań i kryteriów podano w załączniku III do niniejszej konwencji. Jeśli będzie to konieczne, Strony podejmą starania prowadzące do uaktualnienia tego załącznika. Artykuł 4 Monitoring Strony opracują programy monitoringu stanu wód transgranicznych. Artykuł 5 Badania i rozwój Strony będą współpracować w badaniach nauko wych i przy rozwijaniu skutecznych metod zapobiega nia oddziaływaniu transgranicznemu i jego zmniejsza nia. W tym celu Strony, uwzględniając działalność ba dawczą odpowiednich instytucji międzynarodowych, Dziennik Ustaw Nr 78 — 4974 — Poz. 702 na zasadach dwu- i/lub wielostronnych, podejmą sta rania, by zapoczątkować lub zintensyfikować określo ne programy badawcze, jeśli będzie to niezbędne, ma jące, między innymi, na celu: (a) wypracowanie metod oznaczania toksyczności niebezpiecznych substancji oraz szkodliwości za nieczyszczeń; (b) podniesienie wiedzy o występowaniu, rozprze strzenianiu się i oddziaływaniu na środowisko zanieczyszczeń oraz procesów z nimi związa nych; (c) rozwój i stosowanie technologii, procesów pro dukcji i wzorów konsumpcyjnych bezpiecznych dla środowiska; (d) wyeliminowanie i/lub zastąpienie substancji mo gących oddziaływać transgranicznie; (e) wypracowanie bezpiecznych dla środowiska me tod pozbywania się niebezpiecznych substancji; (f) wypracowanie specjalnych metod polepszenia stanu wód transgranicznych; (g) wypracowanie metod rozwijania bezpiecznego dla środowiska budownictwa wodnego i robót re gulacyjnych; (h) fizyczną i finansową ocenę szkód powstałych w re zultacie oddziaływania transgranicznego. Rezultaty takich programów badawczych powinny być wymieniane między Stronami, zgodnie z artyku łem 6 niniejszej konwencji. Artykuł 6 Wymiana informacji Strony zapewnią jak najszerszą i szybką wymianę informacji w sprawach, które są przedmiotem niniej szej konwencji. Artykuł 7 Odpowiedzialność Strony będą wspierały odpowiednie wysiłki mię dzynarodowe, których celem jest wypracowanie za sad, kryteriów i procedur w dziedzinie odpowiedzial ności. Artykuł 8 Ochrona informacji Ustalenia niniejszej konwencji nie naruszają praw lub zobowiązań Stron do ochrony informacji związa nych z tajemnicą przemysłową i handlową, włączając w to własność intelektualną lub bezpieczeństwo naro dowe, zgodnie z krajowym porządkiem prawnym Stron oraz stosowanymi ponadnarodowymi regula cjami. Część II POSTANOWIENIA DOTYCZÑCE STRON NADBRZE˚NYCH Artykuł 9 Współpraca dwustronna i wielostronna

1. Strony Nadbrzeżne zawierają na zasadzie równo ści i wzajemności dwu- lub wielostronne umowy lub wprowadzają inne uregulowania, tam gdzie one jesz cze nie istnieją, lub wnoszą zmiany do istniejących umów, jeśli jest to konieczne, by wyeliminować sprzeczności z podstawowymi zasadami niniejszej konwencji, po to, by określić swoje wzajemne stosun ki i działania odnoszące się do zapobiegania oddziały waniom transgranicznym i do ich zmniejszania. Strony Nadbrzeżne określą obszar zlewni lub jej części objęte współpracą. Te porozumienia lub uregulowania obej mą odpowiednie zagadnienia będące przedmiotem ni niejszej konwencji, a także wszystkie inne zagadnienia, które mogą być uznane przez Strony Nadbrzeżne za niezbędne we współpracy.

2. Umowy lub uregulowania wymienione w ustę pie 1 niniejszego artykułu powinny przewidywać po wołanie wspólnych organów. Do zadań tych organów, bez uszczerbku dla odpowiednich istniejących umów i ustaleń, powinno należeć między innymi: (a) zbieranie, gromadzenie i ocenianie wyników ba dań w celu zidentyfikowania źródeł zanieczyszczeń mogących spowodować oddziaływanie transgra niczne; (b) wypracowanie wspólnych programów monitorin gowych dotyczących jakości i ilości wód; (c) sporządzenie rejestrów i wymiana informacji do tyczących źródeł zanieczyszczeń, w zakresie, o któ rym mowa w ustępie 2 punkt (a) niniejszego arty kułu; (d) wypracowanie norm zrzutu ścieków i ocenianie efektywności programów dotyczących zwalczania zanieczyszczania; (e) wypracowanie wspólnych docelowych norm i kry teriów jakości wód z uwzględnieniem postano wień artykułu 3 ustęp 3 niniejszej konwencji i pro ponowanie odpowiednich środków służących utrzymaniu istniejącego stanu wód i, jeżeli to jest niezbędne, poprawie jej jakości; (f) wypracowanie programów uzgodnionych działań mających na celu zmniejszenie ładunków zanie czyszczających wypływających zarówno ze źródeł punktowych (tj. źródeł miejskich i przemysło wych), jak i rozproszonych (szczególnie z terenów rolniczych); (g) ustanowienie procedur ostrzegania i alarmowania; (h) pełnienie roli forum dla wymiany informacji doty czących istniejącego i planowanego użytkowania Dziennik Ustaw Nr 78 — 4975 — Poz. 702 wody i odpowiednich instalacji, które mogą spo wodować oddziaływanie transgraniczne; (i) promowanie współpracy i wymiany informacji o najlepszych dostępnych technologiach, zgodnie z postanowieniami artykułu 13 niniejszej konwen cji, a także zachęcanie do współpracy w progra mach badań naukowych; (j) uczestniczenie w wykonywaniu ocen oddziaływa nia na środowisko odnoszących się do wód trans granicznych, zgodnie z odpowiednimi międzyna rodowymi ustaleniami.

3. Jeżeli Państwo nadmorskie, będące Stroną niniej szej konwencji, poddane jest bezpośrednio i w istotny sposób oddziaływaniu transgranicznemu, Strony Nad brzeżne mogą, jeśli wszystkie się na to zgodzą, zapropo nować temu Państwu nadmorskiemu wzięcie we wła ściwy sposób udziału w działalności wielostronnych wspólnych organów, powołanych przez Strony Nad brzeżne graniczące z danymi wodami transgranicznymi.

4. Wspólne organy, zgodnie z niniejszą konwencją, zapraszają wspólne ciała powołane przez Państwa nadmorskie w celu ochrony środowiska morskiego, będącego pod bezpośrednim wpływem oddziaływania transgranicznego, do współpracy w celu zharmonizo wania ich wysiłków oraz zapobiegania i zmniejszania oddziaływania transgranicznego.

5. Jeżeli na obszarze jednej zlewni istnieją dwa lub więcej wspólnych organów, organy te dążą do skoor dynowania swoich działań w celu wzmocnienia dzia łań mających na celu zapobieganie oddziaływaniom transgranicznym i ich zmniejszanie na danym obsza rze zlewni. Artykuł 10 Konsultacje Konsultacje odbywają się między Stronami Nad brzeżnymi na zasadzie wzajemności, w dobrej wierze i na zasadach dobrosąsiedztwa, na prośbę jednej ze Stron. Celem takich konsultacji jest rozwój współpra cy w dziedzinach, które są przedmiotem postanowień niniejszej konwencji. Wszelkie konsultacje powinny być przeprowadzane przez wspólny organ, jeśli taki został ustanowiony zgodnie z artykułem 9 niniejszej konwencji. Artykuł 11 Wspólny monitoring i oceny

1. W ramach ogólnej współpracy omówionej w ar tykule 9 lub na podstawie szczegółowych uregulowań, Strony Nadbrzeżne wypracują i będą realizować wspólne programy monitoringu stanu wód transgra nicznych, włączając w to powodzie i dryfowanie kry lo dowej, a także oddziaływania transgraniczne.

2. Strony Nadbrzeżne uzgodnią parametry zanie czyszczenia i wskaźniki zanieczyszczeń, których zrzut i koncentracja w wodach transgranicznych są regular nie monitorowane.

3. Strony Nadbrzeżne, w regularnych odstępach czasu, będą przeprowadzać wspólne lub skoordyno wane oceny stanu wód transgranicznych oraz skutecz ności środków przedsięwziętych w celu zapobiegania oddziaływaniom transgranicznym i ich zmniejszania. Rezultaty tych ocen podaje się do publicznej wiadomo ści, zgodnie z postanowieniami zawartymi w artyku le 16 niniejszej konwencji.

4. Strony Nadbrzeżne zharmonizują w tym celu za sady opracowywania i funkcjonowania programów monitoringu, systemów pomiarowych, urządzeń, me tod analitycznych przetwarzania i oceny danych oraz metod rejestracji zrzutów zanieczyszczeń. Artykuł 12 Wspólne badania i rozwój W ramach ogólnej współpracy, o której mowa w ar tykule 9, lub na podstawie szczegółowych uregulowań Strony Nadbrzeżne podejmują konkretne badania na ukowe i prace rozwojowe mające na celu osiągnięcie i utrzymanie docelowego stanu wód i spełnienie kryte riów jakości wody, które te Strony zgodziły się ustalić i przyjąć. Artykuł 13 Wymiana informacji między Stronami Nadbrzeżnymi

1. Strony Nadbrzeżne w ramach odpowiednich umów lub innych uregulowań, zgodnie z artykułem 9 niniejszej konwencji, wymieniają się odpowiednio do stępnymi danymi, dotyczącymi między innymi: (a) ekologicznego stanu wód transgranicznych; (b) doświadczenia zdobytego w rezultacie wprowa dzania najlepszych dostępnych technologii i ko rzystania z nich oraz wyników badań i prac rozwo jowych; (c) zrzutów zanieczyszczeń i wyników monitoringu; (d) środków podjętych i planowanych w celu zapobie gania i zmniejszenia oddziaływania transgranicz nego; (e) pozwoleń i uregulowań dotyczących zrzutu ście ków, wydanych przez kompetentne władze lub właściwy organ.

2. W celu zharmonizowania norm zrzutów ścieków Strony Nadbrzeżne podejmują wymianę informacji do tyczącą ich krajowych uregulowań.

3. Jeśli jedna Strona Nadbrzeżna jest proszona przez drugą Stronę Nadbrzeżną o dostarczenie braku jących danych lub informacji, to ta pierwsza powinna podjąć działania prowadzące do spełnienia tej prośby, jednakże może uwarunkować spełnienie tej prośby po Dziennik Ustaw Nr 78 — 4976 — Poz. 702 kryciem przez drugą Stronę uzasadnionych kosztów uzyskania i, tam gdzie to jest właściwe, przetwarzania takich danych lub informacji.

4. W celu wykonania niniejszej konwencji, Strony Nadbrzeżne będą ułatwiać wymianę najlepszych do stępnych technologii, w szczególności przez promocję handlowej wymiany najlepszych dostępnych techno logii oraz promocję bezpośrednich kontaktów przemy słowych i kooperacji, włączając w to przedsięwzięcia typu joint-venture, a także przez wymianę informacji i doświadczeń oraz udzielanie pomocy technicznej. Strony Nadbrzeżne podejmą także wspólne programy szkoleniowe oraz będą organizować odpowiednie se minaria i spotkania. Artykuł 14 Ostrzeganie i systemy alarmowe Strony Nadbrzeżne będą bezzwłocznie informo wać się wzajemnie o każdej krytycznej sytuacji mogą cej stać się przyczyną oddziaływania transgraniczne go. Strony Nadbrzeżne ustanowią, gdziekolwiek bę dzie to właściwe, i będą wykorzystywać koordynowa ne lub wspólne systemy łączności, ostrzegania i alar mowania w celu uzyskiwania i przekazywania infor macji. Działanie tych systemów polega na przekazy waniu kompatybilnych danych, za pomocą wspólnych procedur przekazywania i przetwarzania danych oraz wspólnych środków technicznych, które podlegają uzgodnieniu przez Strony Nadbrzeżne. Strony Nad brzeżne będą informować się wzajemnie o kompetent nych organach lub punktach kontaktowych wyznaczo nych do tego celu. Artykuł 15 Wzajemna pomoc

1. W razie powstania krytycznych sytuacji Strony Nadbrzeżne powinny okazywać sobie na ż yczenie wza jemną pomoc, zgodnie z procedurami ustanowionymi na mocy ustępu 2 niniejszego artykułu.

2. Strony Nadbrzeżne wypracują i uzgodnią proce dury wzajemnej pomocy odnoszące się m.in. do nastę pujących spraw: (a) kierowanie pomocą, jej kontrola i koordynacja oraz nadzór nad udzielaną pomocą; (b) udostępnianie lokalnych urządzeń i służb Stronie udzielającej pomocy oraz ułatwienie, w razie po trzeby, formalności związanych z przekroczeniem granicy; (c) podejmowanie przedsięwzięć zapobiegających szkodzie, zwolnienie z odpowiedzialności i/lub wy równanie strat poniesionych przez Stronę udziela jącą pomocy i/lub jej personel oraz w miarę potrze by, za tranzyt przez terytorium trzeciej strony; (d) metody kompensacji kosztów usług związanych z udzieloną pomocą. Artykuł 16 Informowanie ludności

1. Strony Nadbrzeżne zapewnią dostęp ludności do informacji o stanie wód transgranicznych, środkach przedsięwziętych lub planowanych, mających na celu zapobieganie oddziaływaniu transgranicznemu i jego zmniejszenie, oraz do informacji o skuteczności podję tych środków. W tym celu Strony Nadbrzeżne zapew nią, że następujące informacje będą dostępne dla lud ności: (a) o docelowych normach jakości wody; (b) o wydanych pozwoleniach i postawionych warun kach; (c) o wynikach badań wody i zrzutów ścieków, uzyska nych w ramach monitoringu i oceny, a także o wy nikach kontroli przestrzegania docelowych norm jakości wód lub warunków, na jakich wydano po zwolenie.

2. Strony Nadbrzeżne zapewnią ludności w celach kontrolnych bezpłatny dostęp do tych informacji oraz stworzą przedstawicielom ludności, za rozsądną opła tą, praktyczne możliwości otrzymywania od Stron Nad brzeżnych kopii takich informacji na piśmie. Część III POSTANOWIENIA ORGANIZACYJNE I KO¡COWE Artykuł 17 Spotkania Stron

1. Pierwsze spotkanie Stron zwołane będzie nie póź niej niż w ciągu jednego roku od dnia wejścia w życie niniejszej konwencji. Kolejne spotkania zwoływane bę dą co trzy lata lub częściej, zgodnie z przyjętym regula minem. Strony zwołają spotkanie nadzwyczajne, jeśli podejmą w tej sprawie decyzję na zwyczajnym spotka niu lub jeśli jedna z nich przedłoży w formie pisemnej odpowiedni wniosek, pod warunkiem że uzyska on po parcie co najmniej jednej trzeciej Stron w ciągu sześciu miesięcy od dnia powiadomienia wszystkich Stron.

2. Na swoich spotkaniach Strony będą rozpatrywać wykonywanie niniejszej konwencji i w tym celu: (a) dokonają przeglądu polityki i podejścia metodolo gicznego Stron do ochrony i użytkowania wód transgranicznych w celu dalszej poprawy ochrony i użytkowania tych wód; (b) wymienią informacje dotyczące doświadczeń zdo bytych przy zawieraniu i wykonywaniu dwustron nych i wielostronnych porozumień lub innych ure gulowań w sprawie ochrony i użytkowania wód transgranicznych, których uczestnikiem jest jedna lub więcej Stron niniejszej konwencji; (c) w razie potrzeby będą korzystać we wszelkich sprawach związanych z osiągnięciem celów niniej Dziennik Ustaw Nr 78 — 4977 — Poz. 702 szej konwencji z usług odpowiednich organów Eu ropejskiej Komisji Gospodarczej, a także innych kompetentnych międzynarodowych organów i wyspecjalizowanych komitetów; (d) na swoim pierwszym spotkaniu rozpatrzą i przyjmą na zasadzie consensusu regulamin swych spotkań; (e) rozpatrzą i przyjmą propozycje poprawek do ni niejszej konwencji; (f) będą rozpatrywać i podejmować dodatkowe dzia łania, które mogą być niezbędne do osiągnięcia celów niniejszej konwencji. Artykuł 18 Prawo głosu

1. Każda Strona niniejszej konwencji, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w ustępie 2 niniejszego artykułu, dysponuje jednym głosem.

2. Regionalne organizacje integracji gospodarczej korzystają ze swojego prawa głosu w sprawach, które wchodzą w zakres ich kompetencji, dysponując liczbą głosów równą liczbie ich Państw członkowskich będą cych Stronami niniejszej konwencji. Organizacje te nie dysponują prawem głosu, jeśli ich Państwa członkow skie korzystają z przysługującego im prawa głosu, i na odwrót. Artykuł 19 Sekretariat Sekretarz Wykonawczy Europejskiej Komisji Go spodarczej wykonuje następujące funkcje sekretariatu: (a) zwołuje i przygotowuje spotkania Stron; (b) przekazuje Stronom sprawozdania i inne informa cje otrzymywane zgodnie z postanowieniami ni niejszej konwencji; (c) wykonuje inne funkcje powierzone mu przez Strony. Artykuł 20 Załączniki Załączniki do niniejszej konwencji stanowią jej inte gralną część. Artykuł 21 Poprawki do konwencji

1. Każda Strona może proponować poprawki do ni niejszej konwencji.

2. Propozycje poprawek do niniejszej konwencji rozpatrywane są na spotkaniu Stron.

3. Tekst każdej proponowanej poprawki do niniej szej konwencji przedkładany jest w formie pisemnej Sekretarzowi Wykonawczemu Europejskiej Komisji Gospodarczej, który informuje o niej wszystkie Strony nie później niż na dziewięćdziesiąt dni przed spotka niem Stron, na którym proponuje się przyjęcie tej po prawki.

4. Poprawkę do niniejszej konwencji przyjmuje się na zasadzie consensusu przedstawicieli Stron niniej szej konwencji obecnych na spotkaniu Stron; wchodzi ona w życie w stosunku do tych Stron, które ją przyję ły, w dziewięćdziesiątym dniu po dacie przekazania na przechowanie Depozytariuszowi przez dwie trzecie Stron dokumentów o przyjęciu danej poprawki. W sto sunku do każdej innej Strony poprawka wchodzi w ży cie w dziewięćdziesiątym dniu od daty przekazania przez tę Stronę na przechowanie dokumentu o przyję ciu poprawki. Artykuł 22 Rozstrzyganie sporów

1. W razie powstania sporu między dwiema lub większą liczbą Stron odnośnie do interpretacji lub sto sowania niniejszej konwencji zainteresowane Strony będą dążyć do jego uregulowania w drodze negocjacji lub w każdy inny sposób możliwy do przyjęcia przez uczestniczące w sporze Strony.

2. W czasie podpisania, ratyfikacji, przyjęcia, za twierdzenia lub przystąpienia do niniejszej konwencji albo w dowolnym późniejszym czasie Strona może w formie pisemnej przekazać Depozytariuszowi oświadczenie, że odnośnie do sporu, który nie został rozstrzygnięty zgodnie z ustępem 1 niniejszego artyku łu, przyjmuje ona jeden lub obydwa z następujących sposobów rozstrzygania sporów jako obowiązujące dla każdej ze Stron, która przyjęła na siebie takie samo zobowiązanie: (a) przekazanie sporu do Międzynarodowego Trybu nału Sprawiedliwości; (b) arbitraż zgodnie z procedurą zawartą w załączni ku IV.

3. Jeśli uczestniczące w sporze Strony przyjęły oby dwa sposoby rozwiązania sporów wymienione w ustę pie 2 niniejszego artykułu, to spór może być przekaza ny wyłącznie do Międzynarodowego Trybunału Spra wiedliwości, chyba że Strony uzgodnią inaczej. Artykuł 23 Podpisanie Niniejsza konwencja będzie otwarta do podpisa nia w Helsinkach od dnia 17 do dnia 18 marca 1992 r., a później w siedzibie Organizacji Narodów Zjednoczo nych w Nowym Jorku do 18 września 1992 r., dla Państw członkowskich Europejskiej Komisji Gospo darczej, jak również dla Państw posiadających status doradczy Europejskiej Komisji Gospodarczej stosow nie do punktu 8 rezolucji 36 (IV) Rady Gospodarczej i Społecznej z dnia 28 marca 1947 r. oraz dla regional Dziennik Ustaw Nr 78 — 4978 — Poz. 702 nych organizacji integracji gospodarczej utworzo nych przez suwerenne Państwa członkowskie Euro pejskiej Komisji Gospodarczej, którym Państwa człon kowskie przekazały kompetencje w sprawach regulo wanych przez niniejszą konwencję, włączając w to kompetencje do zawierania umów dotyczących tych spraw. Artykuł 24 Depozytariusz Depozytariuszem niniejszej konwencji jest Sekre tarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych. Artykuł 25 Ratyfikacja, przyjęcie, zatwierdzenie i przystąpienie

1. Niniejsza konwencja podlega ratyfikacji, przyję ciu lub zatwierdzeniu przez Państwa-Sygnatariuszy i regionalne organizacje integracji gospodarczej.

2. Niniejsza konwencja jest otwarta do przystąpie nia przez Państwa i organizacje wymienione w artyku le 23.

3. Każda organizacja wymieniona w artykule 23, która staje się Stroną niniejszej konwencji, a której żadne Państwo członkowskie nie jest Stroną niniejszej konwencji, będzie związana wszystkimi zobowiąza niami wynikającymi z niniejszej konwencji. Jeżeli jed no lub więcej Państw członkowskich organizacji jest Stroną niniejszej konwencji, organizacja ta i jej Pań stwa członkowskie decydują o podziale odpowiedzial ności związanej z wypełnieniem zobowiązań wynika jących z niniejszej konwencji. W takich przypadkach organizacja i jej Państwa członkowskie nie korzystają jednocześnie z uprawnień wynikających z niniejszej konwencji.

4. W swoich dokumentach ratyfikacji, przyjęcia, za twierdzenia lub przystąpienia, regionalne organizacje integracji gospodarczej wymienione w artykule 23 składają oświadczenie o zakresie swoich kompetencji w odniesieniu do spraw regulowanych przez niniejszą konwencję. Organizacje te informują także depozyta riusza o wszelkich istotnych zmianach zakresu swoich kompetencji. Artykuł 26 Wejście w życie

1. Niniejsza konwencja wchodzi w życie w dzie więćdziesiątym dniu od daty złożenia szesnastego do kumentu dotyczącego ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdze nia lub przystąpienia.

2. Dla celów określonych w ustępie 1 niniejszego artykułu żaden dokument złożony przez regionalne or ganizacje integracji gospodarczej nie będzie traktowa ny jako dokument dodatkowy do już złożonych przez Państwa członkowskie tej organizacji.

3. Dla każdego Państwa lub organizacji wspomnia nych w artykule 23, które ratyfikują, przyjmą i zatwier dzą niniejszą konwencję lub przystąpią do niej po złoże niu szesnastego dokumentu ratyfikacji, przyjęcia, za twierdzenia lub przystąpienia, niniejsza konwencja wej dzie w życie w dziewięćdziesiątym dniu od daty złoże nia przez dane Państwo lub organizację dokumentów ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia. Artykuł 27 Wycofanie się Każda Strona może, po upływie trzech lat od daty wejścia niniejszej konwencji w życie, wycofać się z kon wencji, składając pisemną notyfikację Depozytariuszo wi. Wycofanie takie nabierze mocy w dziewięćdziesią tym dniu po dacie otrzymania przez Depozytariusza notyfikacji. Artykuł 28 Teksty autentyczne Oryginał niniejszej konwencji, którego teksty w ję zykach angielskim, francuskim i rosyjskim są jednako wo autentyczne, będzie złożony u Sekretarza General nego Narodów Zjednoczonych. NA DOWÓD CZEGO niżej podpisani, należycie do tego upoważnieni, podpisali niniejszą konwencję. SPORZÑDZONO w Helsinkach, dnia siedemnaste go marca tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego dru giego roku. Dziennik Ustaw Nr 78 — 4979 — Poz. 702 Załącznik I DEFINICJA TERMINU „NAJLEPSZA DOST¢PNA TECHNOLOGIA”

1. Termin „najlepsza dostępna technologia” ozna cza najnowsze osiągnięcia w zakresie opracowywania procesów, urządzeń lub metod eksploatacji, które wy kazały praktyczną przydatność w charakterze konkret nego przedsięwzięcia, ograniczającego zrzuty, emisję i odpady. Przy ustalaniu, czy proces, urządzenie lub metoda eksploatacyjna należą do kategorii najlepszej dostępnej technologii, generalnie lub w każdym po szczególnym przypadku, bierze się przede wszystkim pod uwagę: (a) porównywalne procesy, urządzenia lub metody eksploatacyjne, skutecznie wypróbowane w ostat nim czasie, (b) postęp techniczny i zmiany w wiedzy naukowej i rozumieniu problemów,

1. Przy dobieraniu w konkretnych przypadkach przedsięwzięć do zestawu, który może reprezentować najlepszą praktykę ekologiczną, należy wziąć pod uwa gę następujące przedsięwzięcia, przytoczone w kolej ności odzwierciedlającej wzrastające ich znaczenie: (a) upowszechnienie informacji i wiedzy w społeczeń stwie oraz wśród użytkowników produktów na te mat ekologicznych skutków wyboru konkretnych rodzajów działalności oraz wyboru produktów, ich wykorzystania i ostatecznego usunięcia, (b) opracowanie i stosowanie kodeksów właściwych praktyk ekologicznych, obejmujących wszystkie aspekty cyklu życiowego produktu, (c) etykietowanie, informujące użytkowników o nie bezpieczeństwie dla środowiska związanym z pro duktem, jego wykorzystaniem i ostatecznym usu nięciem, (d) opracowanie systemów zbiórki i składowania, do stępnych dla społeczeństwa, (e) recyrkulacja, odzysk i powtórne wykorzystanie produktów i materiałów, (f) zastosowanie instrumentów ekonomicznych w odniesieniu do działalności, produktów lub grup produktów, (g) system licencjonowania, przewidujący zestaw ograniczeń lub zakazów.

2. Przy określaniu, jaki zestaw przedsięwzięć stano wi najlepszą praktykę ekologiczną, generalnie lub w każdym konkretnym przypadku, należy szczególnie brać pod uwagę: (a) zagrożenie dla środowiska przez: (i) produkt, (ii) proces wytwarzania produktu, (iii) wykorzystanie produktu, (iv) ostateczne usunięcie produktu; (b) możliwość zamiany na mniej zanieczyszczający proces lub substancję; (c) skalę wykorzystania; (d) potencjalne walory ekologiczne lub mankamenty materiałów alternatywnych lub alternatywnych rodzajów działalności; (e) postęp i zmiany w wiedzy naukowej i rozumieniu problemów; (f) ramy czasowe realizacji; (g) skutki społeczne i gospodarcze.

3. W ten sposób najlepsza praktyka ekologiczna dla konkretnego źródła zanieczyszczeń będzie z czasem ule gała zmianie pod wpływem postępu technicznego, czyn ników gospodarczych i społecznych, a także w wyniku zmian w wiedzy naukowej i podejściu do problemów. Dziennik Ustaw Nr 78 — 4980 — Poz. 702 (c) możliwość zastosowania takiej technologii z eko nomicznego punktu widzenia, (d) czas niezbędny do zainstalowania odpowiednich urządzeń zarówno w nowych, jak i istniejących za kładach, (e) charakter i objętość odpowiednich zrzutów i ście ków, (f) małoodpadowe i bezodpadowe technologie.

2. W ten sposób „najlepsza dostępna technolo gia” dla konkretnego procesu będzie z czasem zmie niać się w wyniku postępu technicznego, pod wpły wem czynników gospodarczych i społecznych, a tak że w świetle zmian w wiedzy naukowej i podejściu do problemów. Załącznik II WYTYCZNE DO OPRACOWANIA NAJLEPSZYCH PRAKTYK EKOLOGICZNYCH Załącznik III WYTYCZNE DOTYCZÑCE WYMAGA¡ I KRYTERIÓW JAKOÂCI WODY Wymagania i kryteria odnoszące się do jakości wo dy powinny: (a) uwzględniać potrzebę zachowania i, gdzie jest to konieczne, poprawienia obecnego stanu jakości wody, (b) zmierzać do zredukowania średnich ładunków za nieczyszczeń (w szczególności substancji niebez piecznych) do określonego poziomu w pewnym okresie czasu, (c) uwzględniać określone wymagania odnośnie do ja kości wody (czysta woda do picia, nawadniania itd.); (d) uwzględniać określone wymagania dotyczące wrażliwych na oddziaływanie i specjalnie chronio nych wód oraz ich otoczenia, np. jezior, zasobów wód podziemnych, (e) opierać się na ekologicznych metodach klasyfika cyjnych i na wskaźnikach chemicznych średnio- i długookresowych ocen stanu i poprawy jakości wody, (f) uwzględniać stopień osiągnięcia docelowych wskaźników i dodatkowe środki ochronne, oparte na normach zrzutu zanieczyszczeń, które mogą być wymagane w pojedynczych przypadkach. Dziennik Ustaw Nr 78 — 4981 — Poz. 702 Załącznik IV ARBITRA˚

1. W razie przekazania sporu do rozstrzygnięcia ar bitrażowego zgodnie z artykułem 22 ustęp 2 niniejszej konwencji, strona lub strony powodowe powiadamia ją sekretariat o przedmiocie postępowania arbitrażo wego i wskazują w szczególności na te artykuły niniej szej konwencji, których interpretacja lub stosowanie jest przedmiotem sporu. Sekretariat przekazuje otrzy mane informacje wszystkim stronom niniejszej kon wencji.

2. Trybunał arbitrażowy składa się z trzech człon ków. Zarówno strona lub strony powodowe, jak i dru ga strona lub strony sporu wyznaczają po jednym arbi trze, którzy z kolei wspólnie wyznaczają trzeciego arbi tra, który zostaje przewodniczącym trybunału arbitra żowego. Ten ostatni nie może być obywatelem jednej ze stron sporu, ani nie może stale zamieszkiwać na te rytorium jednej ze stron, nie może być zatrudniony przez ż adną z nich, ani też być zaangażowany w tę spra wę w żaden inny sposób.

3. Jeżeli przewodniczący trybunału arbitrażowego nie został wyznaczony w ciągu dwóch miesięcy od da ty wyznaczenia drugiego arbitra, Sekretarz Wykonaw czy Europejskiej Komisji Gospodarczej na ż yczenie któ rejkolwiek ze stron sporu wyznacza przewodniczącego w ciągu następnych dwóch miesięcy.

4. Jeśli jedna ze stron sporu nie wyznaczy arbitra w ciągu dwóch miesięcy od otrzymania wniosku, to druga strona może powiadomić o tym Sekretarza Wy konawczego Europejskiej Komisji Gospodarczej, który wyznaczy przewodniczącego trybunału arbitrażowego w ciągu następnych dwóch miesięcy. Po wyznaczeniu przewodniczący trybunału arbitrażowego zwróci się do strony, która jeszcze nie wyznaczyła arbitra, aby uczy niła to w ciągu dwóch miesięcy. Jeśli strona nie uczy ni tego, przewodniczący po upływie terminu powiada mia Sekretarza Wykonawczego Europejskiej Komisji Gospodarczej, który wyznaczy arbitra w ciągu następ nych dwóch miesięcy.

5. Trybunał arbitrażowy orzeka zgodnie z prawem międzynarodowym i postanowieniami niniejszej kon wencji.

6. Trybunał arbitrażowy każdorazowo powołany zgodnie z postanowieniami niniejszego załącznika określi własne zasady postępowania.

7. Decyzje trybunału arbitrażowego, dotyczące kwestii proceduralnych jak i istoty sporu, podejmowa ne są większością głosów jego członków.

8. Trybunał może podejmować wszelkie właściwe środki w celu ustalenia faktów.

9. Strony sporu ułatwiają pracę trybunału arbitra żowego, a przede wszystkim wykorzystując wszelkie środki będące do ich dyspozycji: (a) dostarczają trybunałowi wszelkie odpowiednie do kumenty, wyjaśnienia i informacje, (b) umożliwiają mu, w razie potrzeby, powoływanie świadków lub ekspertów oraz wysłuchanie ich ze znań.

10. Strony sporu i arbitrzy są zobowiązani prze strzegać poufności każdej informacji, którą otrzymują w tym charakterze podczas postępowania przed trybu nałem arbitrażowym. 1

1. Trybunał arbitrażowy może, na życzenie jednej ze stron, zalecić zastosowanie tymczasowych środków ochrony. 1

2. Jeśli jedna ze stron sporu nie stanie przed try bunałem arbitrażowym lub nie podejmie obrony, dru ga strona może zażądać od trybunału kontynuowania postępowania i wydania decyzji końcowej. Nieobec ność strony lub niepodjęcie obrony nie stanowią prze szkody w kontynuowaniu postępowania. 1

3. Trybunał arbitrażowy może dopuścić i rozpa trzyć kontrroszczenia wynikające bezpośrednio z przed miotu sporu i orzekać w ich przedmiocie. 1

4. Jeśli trybunał arbitrażowy, kierując się szczegól nymi okolicznościami sprawy, nie postanowi inaczej, koszty rozprawy i wynagrodzenie jego członków po kryte będą przez strony sporu w równych częściach. Trybunał rejestruje swoje wydatki i przedkłada stro nom rachunek końcowy. 1

5. Każda Strona niniejszej konwencji, mająca in teres prawny związany z przedmiotem sporu i która może odczuć skutki decyzji w danej sprawie, ma pra wo uczestniczenia w postępowaniu za zgodą trybu nału. 1

6. Trybunał arbitrażowy wydaje orzeczenie w cią gu pięciu miesięcy od daty jego powołania, chyba że uzna za konieczne przedłużenie tego okresu, jednak nie dłużej niż na następne pięć miesięcy. 1

7. Trybunał arbitrażowy wydaje orzeczenie wraz z uzasadnieniem. Orzeczenie jest ostateczne i wiążące dla wszystkich stron sporu. Trybunał przekazuje orze czenie wszystkim stronom sporu i sekretariatowi. Se kretariat przekazuje orzeczenie wszystkim Stronom ni niejszej konwencji. 1

8. Każdy spór, który może powstać między Strona mi, dotyczący interpretacji i wykonania orzeczenia, może być przedstawiony przez każdą Stronę trybuna łowi arbitrażowemu, który wydał orzeczenie, lub, jeśli jest to niemożliwe, innemu trybunałowi powołanemu w tym celu, w ten sam sposób jak ten pierwszy. Dziennik Ustaw Nr 78 — 4982 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4983 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4984 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4985 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4986 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4987 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4988 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4989 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4990 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4991 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4992 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4993 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4994 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4995 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4996 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4997 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4998 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 4999 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 5000 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 5001 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 5002 — Poz. 702 Dziennik Ustaw Nr 78 — 5003 — Poz. 702 Po zapoznaniu się z powyższą konwencją, w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej oświadczam, że: — została ona uznana za słuszną zarówno w całości, jak i każde z postanowień w niej zawartych, — jest przyjęta, ratyfikowana i potwierdzona, — będzie niezmiennie zachowywana. Na dowód czego wydany został akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Rzeczypospolitej Polskiej. Dano w Warszawie dnia 17 lutego 2000 r. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: A. Kwaśniewski L.S. Prezes Rady Ministrów: J. Buzek

Status prawny: obowiązujący
Data ogłoszenia: 2003-05-09
Data wydania: 2000-02-17
Data wejścia w życie: 2000-06-13
Data obowiązywania: 2000-06-13
Dziennik Ustaw: Dz.U. 2003 nr 78 poz. 702