Dz.U. 2011 nr 59 poz. 301

Dziennik Ustaw Nr 59 — 3798 — Poz. 301

Na podstawie art. 22d ust. 3 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje:

Rozdział 1 Przepisy ogólne

§1. Rozporządzenie określa:

1) wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z pro wadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;

2) warunki, jakie powinni spełniać pracownicy zatrud nieni na stanowiskach, o których mowa w pkt 1;

3) zasady oceny zdolności fizycznych i psychicznych pracowników zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w pkt 1, jednostki uprawnione do oceny zdolności fizycznej i psychicznej oraz tryb orzekania o tej zdolności;

4) sposób powoływania i tryb pracy komisji egzami nacyjnych stwierdzających kwalifikacje pracowni ków zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w pkt 1;

5) wzory dokumentów potwierdzających kwalifikacje i upoważniających do wykonywania czynności na stanowiskach, o których mowa w pkt 1;

6) wysokość wynagrodzenia członków komisji egza minacyjnych;

7) wysokość opłat związanych ze stwierdzeniem kwali fikacji pracowników i sposób uiszczania tych opłat.

§2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1) ruchu kolejowym — rozumie się przez to również ruch na bocznicach kolejowych i liniach metra;

2) pracodawcy — rozumie się przez to zarządcę infra struktury, przewoźnika kolejowego, w tym metra, użytkownika bocznicy kolejowej oraz przedsiębior cę wykonującego przewozy w obrębie bocznicy kolejowej;

3) uprawnionym lekarzu — rozumie się przez to leka rza uprawnionego na podstawie przepisów rozpo rządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilak tycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów prze widzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. Nr 69, poz. 332, z późn. zm.3)), zatrudnionego w jednost ce uprawnionej;

4) pracownikach — rozumie się przez to pracowni ków zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych ro dzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kole jowych metra;

5) przygotowaniu zawodowym — rozumie się przez to okres zatrudnienia, w trakcie którego pracownik nabywa w sposób zorganizowany wiadomości teoretyczne i umiejętności praktyczne potrzebne do samodzielnego wykonywania obowiązków na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowa dzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;

6) komisji egzaminacyjnej — rozumie się przez to ko misję egzaminacyjną stwierdzającą kwalifikacje pracowników;

7) egzaminie kwalifikacyjnym — rozumie się przez to egzamin mający na celu stwierdzenie posiadania przez pracownika kwalifikacji do pracy na stanowi skach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadze niem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;

8) autoryzacji — rozumie się przez to praktyczne spraw dzenie w miejscu pracy wiadomości i umiejętności pracownika, który zdał odpowiedni egzamin kwalifi kacyjny na stanowisko bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejo wego, prowadzeniem określonych rodzajów pojaz dów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;

9) egzaminie okresowym — rozumie się przez to okresowe sprawdzenie wiadomości i umiejętności pracownika;

10) egzaminie weryfikacyjnym — rozumie się przez to praktyczne i teoretyczne sprawdzenie wiadomości i umiejętności pracownika, który zdał egzamin kwa lifikacyjny i ubiega się o ponowne dopuszczenie do pracy na stanowisku bezpośrednio związanym 301 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1) z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra

1) Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządo wej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządze nia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infra struktury (Dz. U. Nr 216, poz. 1594).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1238 i Nr 191, poz. 1374, z 2008 r. Nr 59, poz. 359, Nr 144, poz. 902, Nr 206, poz. 1289 i Nr 227, poz. 1505, z 2009 r. Nr 1, poz. 3, Nr 18, poz. 97, Nr 19, poz. 100, Nr 98, poz. 817, Nr 115, poz. 966, Nr 157, poz. 1241 i Nr 214, poz. 1658 oraz z 2011 r. Nr 5, poz. 13.

3) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. Nr 60, poz. 375, z 1998 r. Nr 159, poz. 1057, z 2001 r. Nr 37, poz. 451 oraz z 2010 r. Nr 240, poz. 1611. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3799 — Poz. 301

z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejo wego, prowadzeniem określonych rodzajów pojaz dów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra; 1

1) doskonaleniu zawodowym — rozumie się przez to podnoszenie kwalifikacji i umiejętności zawodo wych pracowników.

§3.

1. Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

2. Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na liniach metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych me tra określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

Rozdział 2 Wymagania kwalifikacyjne i przygotowanie zawodowe

§4.

1. Na stanowisku bezpośrednio związanym z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowe go, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra, zwanym dalej „stanowiskiem”, może być zatrudniona osoba pełnoletnia, która:

1) posiada wymagane wykształcenie na dane stano wisko;

2) posiada zdolność fizyczną i psychiczną, potwier dzoną orzeczeniem lekarskim;

3) odbyła wymagane przygotowanie zawodowe na dane stanowisko;

4) zdała egzamin kwalifikacyjny przed komisją, po twierdzony świadectwem złożenia egzaminu kwa lifikacyjnego;

5) zdała inny egzamin kwalifikacyjny, wymagany przy dodatkowych czynnościach na danym stano wisku, potwierdzony odpowiednim świadectwem;

6) uzyskała autoryzację do pracy na danym stanowi sku;

7) posiada wydane przez pracodawcę upoważnienie do wykonywania czynności na danym stanowisku potwierdzające znajomość specyficznych warun ków pracy na tym stanowisku;

8) posiada inne, dodatkowe uprawnienia, jeżeli do wykonywania określonych czynności na danym stanowisku są one wymagane na podstawie od rębnych przepisów.

2. Warunki, jakie powinni spełniać pracownicy, rodzaj i zakres przygotowania zawodowego oraz wy magany czas trwania przygotowania dla poszczegól nych stanowisk określają załączniki nr 3 i 4 do rozpo rządzenia.

§5. Do odbycia przygotowania zawodowego mo że być dopuszczona osoba, która posiada:

1) dyplom lub świadectwo potwierdzające wymaga ne wykształcenie;

2) orzeczenie stwierdzające zdolność fizyczną i psy chiczną do pracy na określonym stanowisku, wy dane przez uprawnionego lekarza.

§6.

1. Przygotowanie zawodowe w celu uzyskania kwalifikacji wymaganych na poszczególnych stanowi skach organizuje pracodawca.

2. Jeżeli pracodawca nie ma możliwości zorgani zowania przygotowania zawodowego w swoim przed siębiorstwie, zawiera porozumienie z innym praco dawcą.

3. Pracodawca opracowuje dla osoby odbywającej przygotowanie zawodowe indywidualny program przygotowania zawodowego oraz wyposaża ją w dzienniczek przygotowania zawodowego, zwany dalej „dzienniczkiem”, a także sprawuje nadzór nad przygotowaniem zawodowym, wyznaczając osobę kierującą tym przygotowaniem.

4. Osoba kierująca przygotowaniem zawodowym powinna posiadać kwalifikacje zawodowe, właściwe dla specjalności przygotowania zawodowego.

§7. Przygotowanie zawodowe obejmuje:

1) szkolenie teoretyczne — polegające na zorganizo wanym grupowym lub indywidualnym (w toku sa mokształcenia) zdobywaniu wiadomości w zakre sie niezbędnym do wykonywania czynności na danym stanowisku, określonym programem przy gotowania zawodowego i programem szkolenia;

2) staż stanowiskowy — polegający na zapoznaniu z pracą na danym stanowisku, której znajomość jest niezbędna do samodzielnego wykonywania czynności objętych przygotowaniem zawodowym;

3) szkolenie praktyczne — polegające na zorganizo wanym zdobywaniu umiejętności praktycznych i poznaniu zakresu obowiązków poprzez wykony wanie czynności w określonej komórce organiza cyjnej pracodawcy (na określonym stanowisku) pod nadzorem wykwalifikowanego pracownika (opiekuna);

4) zajęcia próbne — polegające na samodzielnym wykonywaniu czynności lub ich części na stanowi sku pod nadzorem opiekuna.

§8.

1. Osoba odbywająca przygotowanie zawodo we dokumentuje jego przebieg w dzienniczku, w któ rym powinna w szczególności wymienić:

1) dla stanowisk bezpośrednio związanych z prowa dzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego — jednostki organizacyjne i obiekty eksploatacyjne, w których odbywało się przygotowanie zawodo we, oraz zakres wykonywanych czynności;

2) dla stanowisk związanych z prowadzeniem określo nych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych metra — jednostki organizacyjne i typy pojazdów kolejowych z napędem, na których odby wało się przygotowanie zawodowe, oraz podać licz bę przejechanych kilometrów na tych pojazdach.

2. Odbycie przygotowania zawodowego w jed nostce organizacyjnej pracodawcy i w innej jednostce organizacyjnej, w której odbywało się przygotowanie zawodowe, potwierdza w dzienniczku kierownik danej jednostki. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3800 — Poz. 301



§9. Pracodawca może skrócić czas trwania przy gotowania zawodowego, wliczając okresy zatrudnie nia na podobnych stanowiskach lub przygotowanie, które osoba ta odbyła zgodnie z programem naucza nia w ukończonej szkole, pod warunkiem że zakres łącznego przygotowania jest zgodny z zakresem przy gotowania zawodowego wymaganym na danym sta nowisku pracy. Rozdział 3 Sposób powoływania i tryb pracy komisji egzaminacyjnych stwierdzających kwalifikacje pracowników oraz wzory dokumentów potwierdzających te kwalifikacje i upoważniających do wykonywania czynności na stanowiskach pracy

§10.

1. W skład komisji egzaminacyjnej wchodzą:

1) przewodniczący, posiadający wykształcenie wyż sze, kwalifikacje zawodowe odpowiadające jednej ze specjalności osób egzaminowanych i co naj mniej 5-letni staż pracy w danej specjalności;

2) co najmniej dwaj członkowie, posiadający wy kształcenie wyższe lub średnie, kwalifikacje zawo dowe odpowiadające jednej ze specjalności osób egzaminowanych i co najmniej 5-letni staż pracy w danej specjalności;

3) przedstawiciel innego pracodawcy, posiadający wykształcenie i kwalifikacje zawodowe określone w pkt 2, który może być członkiem komisji egzami nacyjnej w przypadku przeprowadzania egzaminu dla pracowników innego pracodawcy;

4) sekretarz komisji wyznaczony przez pracodawcę.

2. Przewodniczącego i członków komisji egzami nacyjnej powołuje i odwołuje, na wniosek pracodaw cy, dyrektor oddziału terenowego Urzędu Transportu Kolejowego.

3. Wniosek o powołanie komisji egzaminacyjnej powinien zawierać informacje dotyczące wykształ cenia i kwalifikacji posiadanych przez proponowa nych kandydatów na przewodniczącego i członków komisji. Kopie dokumentów zawierających te infor macje, potwierdzone za zgodność z oryginałem przez osobę przyjmującą dokumenty, przechowuje praco dawca.

4. Obsługę administracyjną komisji egzaminacyj nej zapewnia pracodawca. § 1

1.

1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza się na wniosek pracodawcy.

2. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu kwalifi kacyjnego składa się w jednostce organizacyjnej pra codawcy, przy którym została powołana komisja egza minacyjna.

3. Do wniosku należy dołączyć następujące doku menty osób egzaminowanych:

1) odpis dyplomu lub świadectwa ukończenia szkoły;

2) dzienniczek;

3) dowód uiszczenia opłaty za egzamin kwalifikacyj ny, o ile jest ona wymagana;

4) kopię orzeczenia lekarskiego, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2. § 1

2. Przewodniczący komisji egzaminacyjnej:

1) dopuszcza osoby zainteresowane do egzaminu kwalifikacyjnego, a w przypadku stwierdzenia bra ków we wniosku, o którym mowa w § 11, wystę puje bezzwłocznie o usunięcie wskazanych braków w terminie nie dłuższym niż 2 tygodnie;

2) wyznacza termin i miejsce egzaminu kwalifikacyj nego;

3) wyznacza członków komisji egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu praktycznego oraz części pisemnej egzaminu teoretycznego, zwany dalej „zespołem egzaminacyjnym”;

4) wyznacza w porozumieniu z pracodawcą terminy egzaminów poprawkowych;

5) określa dla poszczególnych członków komisji eg zaminacyjnej zakres zagadnień egzaminacyjnych egzaminu ustnego;

6) zatwierdza na wniosek członków komisji egzami nacyjnej tematy egzaminu praktycznego oraz częś ci pisemnej i ustnej egzaminu teoretycznego;

7) powiadamia pisemnie dyrektora właściwego od działu terenowego Urzędu Transportu Kolejowe go o terminie i miejscu przeprowadzenia egzami nu. § 1

3.

1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza się nie później niż w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjne go.

2. Osoba dopuszczona do egzaminu kwalifikacyj nego, co najmniej na 7 dni przed terminem egzaminu, powinna być pisemnie, za potwierdzeniem odbioru, zawiadomiona o jego terminie i miejscu. § 1

4.

1. Egzamin kwalifikacyjny składa się z egza minu praktycznego oraz z egzaminu teoretycznego.

2. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjne go na poszczególne stanowiska bezpośrednio związa ne z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejo wego oraz prowadzeniem określonych rodzajów po jazdów kolejowych określa załącznik nr 3 do rozporzą dzenia.

3. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjne go na poszczególne stanowiska bezpośrednio związa ne z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na liniach metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejo wych metra określa załącznik nr 4 do rozporządzenia. § 1

5.

1. Egzamin praktyczny polega na sprawdze niu umiejętności samodzielnego wykonania przez osobę egzaminowaną określonych czynności na da nym stanowisku. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3801 — Poz. 301



2. Egzamin praktyczny przeprowadza się na stano wisku w miejscu pracy lub w warunkach analogicz nych do stanowiska i miejsca pracy.

3. Warunkiem dopuszczenia kandydata do zdawa nia egzaminu praktycznego jest ukończenie szkolenia teoretycznego, o ile jest ono wymagane w programie przygotowania zawodowego.

4. Egzamin praktyczny przeprowadza co najmniej dwuosobowy zespół egzaminacyjny posiadający kwa lifikacje w zakresie specjalności osób egzaminowa nych.

5. Z przebiegu egzaminu praktycznego zespół eg zaminacyjny sporządza protokół, w którym stwierdza wynik egzaminu.

6. Pozytywny wynik egzaminu praktycznego sta nowi warunek dopuszczenia osoby egzaminowanej do egzaminu teoretycznego.

7. W przypadku uzyskania na egzaminie praktycz nym wyniku negatywnego przewodniczący komisji egzaminacyjnej wyznacza termin egzaminu praktycz nego poprawkowego, nie wcześniej jednak niż po upływie dwóch tygodni od daty egzaminu praktyczne go. Egzamin praktyczny poprawkowy można zdawać tylko raz. § 1

6.

1. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdze nie wiadomości i umiejętności określonych wymaga niami dla danego stanowiska.

2. Egzamin teoretyczny składa się z egzaminu pisemnego i ustnego.

3. Egzamin pisemny może mieć formę pracy pisemnej lub testu. § 1

7.

1. Tematy prac pisemnych lub zestawy tes tów egzaminu pisemnego opracowują członkowie ko misji egzaminacyjnej w zakresie przydzielonych im bloków tematycznych, a zatwierdza przewodniczący komisji egzaminacyjnej.

2. Do czasu rozpoczęcia egzaminu i ogłoszenia te matów ich treść nie może być ujawniona.

3. Czas na napisanie pracy pisemnej nie powinien przekraczać 3 godzin. § 1

8.

1. W przypadku egzaminu pisemnego w for mie testu dla każdej egzaminowanej grupy osób pod dawanych jednocześnie egzaminowi należy przygoto wać różne zestawy testów w liczbie nie mniejszej niż liczba zdających plus jeden.

2. Liczbę pytań testowych, nie mniejszą niż 30 py tań w zestawie, określa przewodniczący komisji egza minacyjnej.

3. Czas trwania egzaminu pisemnego w formie te stu nie może być dłuższy niż wynikający z pomnożenia liczby pytań testowych przez 3 minuty, przy 3 warian tach odpowiedzi.

4. Egzamin pisemny w formie testu uważa się za zdany, jeżeli liczba uzyskanych punktów wynosi co najmniej 2/3 możliwych do uzyskania w zestawie te stowym.

5. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu ustnego jest uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu pisemnego.

6. Egzamin ustny przeprowadza komisja egzami nacyjna w pełnym składzie, z tym że poszczególni członkowie komisji zadają pytania w zakresie tema tycznym określonym przez przewodniczącego.

7. W przypadku uzyskania negatywnego wyniku egzaminu teoretycznego przewodniczący komisji egzaminacyjnej wyznacza termin egzaminu teoretycz nego poprawkowego, nie wcześniej jednak niż po upływie 2 tygodni od daty ogłoszenia wyniku egzami nu. Egzamin teoretyczny poprawkowy można zdawać dwa razy. § 1

9.

1. Z przebiegu egzaminu kwalifikacyjnego ko misja egzaminacyjna sporządza i podpisuje protokół, w którym określa wyniki egzaminów uzyskane przez poszczególne osoby egzaminowane.

2. Komisja egzaminacyjna, na podstawie uzyska nego przez osobę egzaminowaną pozytywnego wyni ku egzaminu, wydaje świadectwo zdania egzaminu kwalifikacyjnego. Wzór świadectwa określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.

3. W świadectwie kwalifikacyjnym dla prowadzą cego pojazd trakcyjny określa się rodzaj trakcji.

4. Protokół, o którym mowa w ust. 1, przewodni czący komisji egzaminacyjnej przekazuje pracodawcy, a jego kopię dyrektorowi właściwego oddziału tereno wego Urzędu Transportu Kolejowego.

5. Pracodawca prowadzi rejestr przeprowadzo nych egzaminów oraz zapewnia przechowywanie do kumentacji z przeprowadzonych egzaminów.

§20.

1. Pracodawca, na podstawie świadectwa zdania egzaminu kwalifikacyjnego, uzyskaniu autory zacji oraz zaliczonej jazdy próbnej, wydaje dla prowa dzących określone rodzaje pojazdów kolejowych — prawo kierowania pojazdem kolejowym albo pojaz dem kolejowym metra. Wzory prawa kierowania określają odpowiednio załączniki nr 6 i 7 do rozporzą dzenia.

2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych praw kierowania, o których mowa w ust. 1. § 2

1.

1. Warunkiem dopuszczenia pracowników do wykonywania czynności na danym stanowisku jest uzyskanie przez nich autoryzacji przeprowadzanej przez pracodawcę.

2. Autoryzację przeprowadza się w stosunku do pracowników w następujących przypadkach:

1) przed dopuszczeniem do wykonywania samodziel nie czynności na danym stanowisku; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3802 — Poz. 301



2) zmiany miejsca pracy, typu pojazdu kolejowego lub gdy przerwa w pracy na danym stanowisku trwała dłużej niż 6 miesięcy;

3) wprowadzenia zmian organizacyjnych i technicz nych mających wpływ na sposób wykonywania czynności na danym stanowisku.

3. Uzyskanie autoryzacji powinno być poprzedzo ne przeszkoleniem praktycznym na stanowisku w miejscu pracy. Pracodawca przeprowadza autoryza cję, uwzględniając doświadczenie zawodowe pracow nika oraz warunki w miejscu pracy.

4. Do zakresu autoryzacji dla stanowisk: prowadzą cy maszyny do kolejowych robót budowlanych, kie rownik pociągu towarowego, pasażerskiego oraz gospodarczego i roboczego — należy dodatkowo sprawdzenie wykonania obowiązkowych jazd w czyn nej kabinie pojazdu kolejowego w różnych porach do by oraz znajomość odcinków linii kolejowych, według programu ustalonego przez pracodawcę.

5. Pracodawca przeprowadza kontrolę znajomości przez pracowników odcinków linii kolejowych, o któ rych mowa w ust. 4. § 2

2.

1. Pracodawca wydaje pracownikom zatrud nionym na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowe go, innym niż związanych z prowadzeniem określo nych rodzajów pojazdów kolejowych, dokument upo ważniający do wykonywania czynności na tych stano wiskach. Wzór dokumentu określa załącznik nr 8 do rozporządzenia.

2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych doku mentów, o których mowa w ust. 1. § 2

3.

1. Pracodawca organizuje doskonalenie za wodowe i egzaminy okresowe pracowników zatrud nionych na stanowiskach pracy, o których mowa w za łącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, nie rzadziej niż raz na 4 lata.

2. Egzamin okresowy przeprowadza się w formie testu.

3. Liczbę pytań testowych, nie mniejszą niż 30 w zestawie, określa przewodniczący komisji egza minacyjnej powoływanej przez pracodawcę w skła dzie, o którym mowa w § 10 ust. 1.

4. Czas trwania egzaminu okresowego nie może być dłuższy niż wynikający z pomnożenia liczby pytań testowych przez 3 minuty, przy 3 wariantach odpowie dzi.

5. Egzamin okresowy uważa się za zdany, jeżeli liczba uzyskanych punktów wynosi co najmniej 2/3 możliwych do uzyskania w zestawie testowym.

6. Z egzaminu okresowego nie wystawia się oce ny. Komisja określa egzamin jako zdany albo niezdany (wynik negatywny).

7. W przypadku uzyskania na egzaminie okreso wym wyniku negatywnego pracodawca określa ter min egzaminu poprawkowego. Poprawkowy egzamin okresowy można zdawać dwa razy. § 2

4. Pracodawca kieruje pracownika do innego pracodawcy lub wyspecjalizowanej jednostki szkole niowej, w przypadku gdy nie ma możliwości samo dzielnego zorganizowania doskonalenia zawodowego lub przeprowadzania egzaminu okresowego. § 2

5.

1. Egzamin weryfikacyjny jest praktycznym i teoretycznym (pisemnym i ustnym) sprawdzeniem wiadomości i umiejętności pracownika, który posia dając świadectwo zdania egzaminu kwalifikacyjnego albo licencję maszynisty i świadectwo maszynisty, ubiega się o ponowne dopuszczenie do pracy na sta nowisku, o którym mowa w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia.

2. Egzamin weryfikacyjny o ponowne dopuszcze nie do pracy, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza się w przypadku, gdy:

1) pracownik został odsunięty od pracy: a) po spowodowaniu wypadku kolejowego, b) na skutek stwierdzonych uchybień w pracy mo gących spowodować zagrożenie bezpieczeń stwa ruchu kolejowego;

2) ciągła przerwa w pracy na danym stanowisku trwała dłużej niż 12 miesięcy lub pracownik nie uzyskał wyniku pozytywnego na egzaminie okre sowym.

3. Przed złożeniem wniosku o skierowanie pracow nika na egzamin weryfikacyjny pracodawca kieruje pracownika do odbycia zajęć próbnych na stanowi sku, którego dotyczy egzamin weryfikacyjny, określa jąc opiekuna oraz czas, termin i miejsce przeprowa dzenia tych zajęć.

4. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza się na wniosek pracodawcy.

5. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu weryfi kacyjnego składa się w jednostce organizacyjnej pra codawcy, przy którym została powołana komisja egza minacyjna.

6. Do wniosku należy dołączyć:

1) dowód uiszczenia opłaty za egzamin, o ile jest ona wymagana;

2) kopię orzeczenia lekarskiego, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 2;

3) kopię świadectwa zdania ostatniego egzaminu kwalifikacyjnego.

7. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza komisja egzaminacyjna. Przepisy § 10, 12 i 14—19 stosuje się odpowiednio. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3803 — Poz. 301

§ 2

6. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego, weryfika cyjnego, okresowego oraz uzyskanie autoryzacji od notowuje się w rejestrze egzaminów prowadzonym przez pracodawcę. § 2

7.

1. Za przeprowadzenie egzaminów kwalifika cyjnego i weryfikacyjnego, o których mowa w § 11 i 25, oraz egzaminu kwalifikacyjnego poprawkowego, o którym mowa w § 15 ust. 7 i § 18 ust. 7, kierujący wniosek uiszcza opłatę egzaminacyjną w wysokości 100 PLN za każdą osobę zgłoszoną do egzaminu.

2. Nie uiszcza opłaty egzaminacyjnej pracodawca, przy którym została powołana komisja egzaminacyjna.

3. Opłatę, o której mowa w ust. 1, uiszcza się na ra chunek pracodawcy, przy którym działa komisja egza minacyjna. § 2

8.

1. Za udział w pracach komisji egzaminacyj nych, o których mowa w § 10, członkom komisji przy sługuje wynagrodzenie, którego wysokość ustala się w zależności od liczby egzaminowanych.

2. Łączna wysokość wynagrodzenia komisji egza minacyjnej powinna wynosić nie więcej niż 70% kwo ty wyliczonej, jako iloczyn liczby osób egzaminowa nych oraz stawki opłaty egzaminacyjnej, o której mo wa w § 27 ust. 1.

3. Wynagrodzenie przewodniczącego komisji eg zaminacyjnej jest o 50% wyższe niż członka komisji. Rozdział 4 Ocena zdolności fizycznych i psychicznych pracowników, jednostki uprawnione do oceny zdolności fizycznej i psychicznej oraz tryb orzekania o tej zdolności § 2

9.

1. Zasady oceny zdolności fizycznych i psy chicznych pracowników określa załącznik nr 9 do roz porządzenia.

2. Wzory orzeczeń lekarskich określają załączniki nr 10 i 11 do rozporządzenia.

3. Jednostkami uprawnionymi do oceny zdolności fizycznych i psychicznych pracowników są jednostki, będące komórkami organizacyjnymi Kolejowego Za kładu Medycyny Pracy i Centrum Naukowego Medy cyny Kolejowej.

4. Lekarze posiadający specjalizację w dziedzinie okulistyki oraz lekarze posiadający specjalizację w dziedzinie otorynolaryngologii lub laryngologii, zwani dalej „lekarzami laryngologami”, przeprowa dzający specjalistyczne badania profilaktyczne pra cowników zatrudnionych na stanowiskach wymienio nych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, po winni posiadać kwalifikacje określone w przepisach o służbie medycyny pracy.

5. Psycholodzy dokonujący oceny psychologicznej przydatności zawodowej do pracy na stanowiskach wymienionych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządze nia powinni posiadać kwalifikacje określone w przepi sach o służbie medycyny pracy. Rozdział 5 Przepisy przejściowe i końcowe § 30.

1. Pracownicy, którzy w dniu wejścia w życie rozporządzenia wykonują czynności na stanowiskach określonych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia i do wykonywania tych czynności zostali dopuszczeni na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują nadal uprawnienia do wykonywania tych czynności.

2. Pracownicy, którzy w dniu wejścia w życie roz porządzenia wykonują czynności na stanowiskach określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpie czeństwem ruchu kolejowego i warunków, jakie po winny spełniać osoby zatrudnione na tych stanowi skach oraz prowadzący pojazdy kolejowe (Dz. U. Nr 212, poz. 2152, z późn. zm.4)) w:

1) załączniku nr 1 w lp. 17 w specjalnościach: maszy nista żurawia kolejowego, maszynista dźwigu UK, maszynista pociągu do wymiany nawierzchni ko lejowej, maszynista pociągu do wymiany podtorza zachowują nadal uprawnienia do wykonywania tych czynności na stanowiskach określonych w za łączniku nr 1 do niniejszego rozporządzenia w lp. 13 w specjalnościach: kierowca żurawia toro wego, kierowca dźwigu układkowego typu UK, kierowca pociągu do wymiany nawierzchni kolejo wej, kierowca pociągu do naprawy podtorza;

2) załączniku nr 2 w lp. 6 i 7 zachowują nadal upraw nienia do wykonywania tych czynności na stano wiskach określonych w załączniku nr 2 do niniej szego rozporządzenia w lp. 6 i 7.

3. Do pracowników, o których mowa w ust. 1 i 2, przepisy § 23—25 stosuje się. § 3

1. Pracownicy, o których mowa w § 30 ust. 1 i 2, posiadający zdolność fizyczną i psychiczną stwierdzo ną zaświadczeniem lekarskim wydanym na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują nadal tę zdol ność do czasu następnego badania, którego termin wynika z przepisów rozporządzenia. § 3

2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia.5) Minister Infrastruktury: C. Grabarczyk

4) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 218, poz. 2212, z 2005 r. Nr 235, poz. 1999, z 2006 r. Nr 190, poz. 1407 oraz z 2007 r. Nr 170, poz. 1204.

5) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządze niem Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego i warunków, jakie powinny spełniać osoby zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzący pojazdy kolejowe (Dz. U. Nr 212, poz. 2152 i Nr 218, poz. 2212, z 2005 r. Nr 235, poz. 1999, z 2006 r. Nr 190, poz. 1407 oraz z 2007 r. Nr 170, poz. 1204), które na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 214, poz. 165

8) utraciło moc z dniem 3 grudnia 2010 r. w zakresie objętym niniejszym rozporzą dzeniem. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3804 — Poz. 301

Załączniki do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lutego 2011 r. (poz. 301) Załącznik nr 1 WYKAZ STANOWISK BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU KOLEJOWEGO ORAZ PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH Lp. Stanowisko 1 2 1 Dyżurny ruchu 2 Nastawniczy 3 Zwrotniczy 4 Kierownik pociągu 5 Ustawiacz 6 Manewrowy 7 Rewident taboru 8 Automatyk 9 Toromistrz 10 Mostowniczy 11 Dróżnik obchodowy 12 Dróżnik przejazdowy 13 Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych Załącznik nr 2 WYKAZ STANOWISK BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU NA LINIACH METRA ORAZ PROWADZENIEM POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA Lp. Stanowisko 1 2 1 Dyspozytor ruchu 2 Dyżurny ruchu i stacji 3 Manewrowy 4 Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów 5 Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej 6 Prowadzący pociąg metra 7 Prowadzący pomocnicze pojazdy kolejowe metra Dziennik Ustaw Nr 59 — 3805 — Poz. 301

Załącznik nr 3 WARUNKI, JAKIE POWINNI SPEŁNIAĆ PRACOWNICY, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO NA POSZCZEGÓLNE STANOWISKA BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU KOLEJOWEGO I PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH

1. Dyżurny ruchu I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ruchem i przewo zami kolejowymi albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ru chem i przewozami kolejowymi.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie — średnie.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego: Liczba dni dla wariantu:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne: A B

1) jednostka organizacyjna pracodawcy: 20 28 a) struktura organizacyjna przedsiębiorstwa; zapoznanie się z zagadnieniami administracyjnymi i wybranymi zagadnieniami pracowniczymi, 1 1 b) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się z dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku; zakres czynności podstawowych i dodatkowych dyżurnego ruchu; zapoznanie się z rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej i bezprzewodowej; zapoznanie się z obsługą przejazdu kolejowego lub przejścia sterowanego z technicznego posterunku nastawczego oraz postępowaniem w razie uszkodzenia urządzeń rogatkowych, 8 10 c) zapoznanie się z regulaminem technicznym stacji oraz tymczasowymi regulaminami prowadzenia ruchu w czasie zamknięć torowych, 3 4 d) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów oraz metodami ich utrzymania i zasadami kontroli ich stanu technicznego; regulaminy obsługi przejazdu lub przejścia kolejowego, 2 4 e) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na posterunkach ruchu; odłączniki trakcyjne, urządzenia ogrzewania rozjazdów, 1 2 f) zasady organizowania i wykonywania przewozów wojskowych transportem kolejowym; ogólne zapoznanie się z rolą i zasadami obrony cywilnej na terenie kolejowych zakładów pracy, 1 1 g) zasady organizowania i wykonywania przewozu koleją towarów niebezpiecznych, 1 1 h) zasady organizacji międzynarodowych i krajowych przewozów osób i rzeczy; rozkłady jazdy pociągów; 3 5 Dziennik Ustaw Nr 59 — 3806 — Poz. 301



2) dyspozytura — struktura organizacyjna pionu dyspozytorskiego; nadzór dyspozytorski nad ruchem pasażerskim i towarowym; zapoznanie się z zasadami organizacji akcji ratunkowej po wypadku kolejowym; łączność dyspozytorska; współpraca dyspozytora odcinkowego z innymi dyspozyturami i dyżurnymi ruchu; 3 5

3) jednostka zajmująca się eksploatacją pojazdów kolejowych: 3 5 a) ogólna budowa pojazdów kolejowych, 1 2 b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, próby hamulca zespolonego, 1 2 c) zabezpieczanie ładunków w wagonie, wzrokowa ocena sprawności technicznej taboru kolejowego. 1 1 Łącznie: 26 38

2. Szkolenie teoretyczne. nie jest wymagane według programu pracodawcy

3. Zajęcia próbne — wykonywanie pracy pod nadzorem na stanowisku, na którym kandydat ma być zatrudniony. 5 10 Ogółem: 31 48 III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym;

2) wypisanie rozkazów pisemnych w zadanych przypadkach;

3) dokonanie zapisów w dzienniku ruchu podczas zamknięć torowych;

4) opracowanie treści podanych telegramów adresowych;

5) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na podanych urządzeniach sterowania ruchem kolejowym;

6) wykonanie czynności należących do zakresu stanowisk nastawniczego i zwrotniczego;

7) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;

8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu: a) techniki i organizacji ruchu kolejowego, b) sterowania ruchem kolejowym;

2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu: a) techniki i organizacji ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, oraz ogólna znajomość: — budowy urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, — organizacji i wykonywania wojskowych przewozów transportem kolejowym oraz przewozu ko leją towarów niebezpiecznych, — budowy urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych, — budowy toru kolejowego i rozjazdów kolejowych. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko dyżurnego ruchu uprawnia do wykonywania czynności na stanowisku nastawniczego i zwrotniczego oraz dodatkowo do obsługi przejazdu kolejowego sterowa nego z technicznego posterunku nastawczego. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3807 — Poz. 301



2. Nastawniczy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna pracodawcy: 14 dni a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się z dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku; zakres czynności podstawowych i dodatkowych nastawniczego; zapoznanie z rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej i bezprzewodowej, 5 dni b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji, 2 dni c) zapoznanie się z budową, utrzymaniem i zasadami kontroli stanu technicznego torów i rozjazdów, 3 dni d) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na posterunku ruchu, 2 dni e) zapoznanie się z budową i obsługą przejazdu kolejowego lub przejścia sterowanego z technicznego posterunku nastawczego oraz postępowaniem w razie uszkodzenia urządzeń rogatkowych; 2 dni

2) jednostka zajmująca się eksploatacją pojazdów kolejowych: 3 dni a) ogólna budowa pojazdów kolejowych, 1 dzień b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, uproszczona próba hamulca zespolonego, 1 dzień c) zabezpieczanie ładunków w wagonie, wzrokowa ocena sprawności technicznej taboru kolejowego. 1 dzień Łącznie: 17 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — pod nadzorem na stanowisku nastawniczego. 5 dni Ogółem: 22 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym;

2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;

3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na wskazanych urządze niach sterowania ruchem kolejowym;

4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

5) osłonięcie sygnałami zamkniętego toru szlakowego i stacyjnego;

6) odłączenie napędu zwrotnicowego o scentralizowanym sposobie nastawiania i przejścia na ręczne przestawianie zwrotnicy; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3808 — Poz. 301



7) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;

8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu: a) techniki ruchu kolejowego, b) sterowania ruchem kolejowym;

2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu: a) techniki ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, d) ogólna znajomość budowy urządzeń: — sterowania ruchem kolejowym i łączności, — zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych, — toru kolejowego i rozjazdów kolejowych. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko nastawniczego uprawnia do wykonywania czynności na stanowisku zwrotniczego oraz dodatkowo do obsługi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.

3. Zwrotniczy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna pracodawcy: 9 dni a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się z dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku; zakres czynności podstawowych i dodatkowych zwrotniczego; zapoznanie się z rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej i bezprzewodowej, 2 dni b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji, 1 dzień c) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów oraz metodami ich utrzymania i zasadami kontroli stanu technicznego, 3 dni d) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na posterunkach ruchu; odłączniki trakcyjne, urządzenia ogrzewania rozjazdów, 1 dzień e) zapoznanie się z obsługą przejazdu kolejowego lub przejścia sterowanego z technicznego posterunku nastawczego oraz postępowaniem w razie uszkodzenia urządzeń rogatkowych; regulaminami obsługi przejazdu kolejowego lub przejścia. 2 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ruchemi przewozami kolejowymi albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3809 — Poz. 301



3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności zwrotniczego pod nadzorem. 3 dni

Ogółem: 12 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym;

2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;

3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na podanych urządzeniach sterowania ruchem kolejowym;

4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

5) osłonięcie sygnałami zamkniętego toru szlakowego i stacyjnego;

6) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;

7) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;

2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu: a) techniki ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, d) ogólna znajomość budowy: — urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych, — toru kolejowego i rozjazdów kolejowych. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko zwrotniczego uprawnia dodatkowo do obsługi przejaz du kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.

4. Kierownik pociągu Kierownik pociągu pasażerskiego i towarowego Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transpor tu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekono miką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi. Tytuł zawodowy technika lub dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika nie są wymagane dla stanowiska kierownika pociągu pasażerskiego.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku konduktora oraz odbycie przygotowania zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku ustawiacza oraz odbycie przygotowania zawodowego. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3810 — Poz. 301

II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne polegające na zapoznaniu się w jednostce organizacyjnej pracodawcy:

1) z regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia ruchu oraz prowadzeniem dokumentacji techniczno-ruchowej, zasadami prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową, przygotowywaniem dróg przebiegów dla jazd pociągowych i manewrowych; 5 dni

2) ze sposobem zestawiania pociągów pasażerskich i towarowych, w tym z ogólnymi zasadami przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi, z przekroczoną skrajnią i wyjątkowo ciężkich oraz z ogólnymi zasadami przewozów wojskowych; 2 dni

3) z obowiązkami manewrowego oraz nadzorującego i kierującego manewrami, sposobem wykonywania manewrów, sygnałami podawanymi przy manewrach, sprzęganiem i rozprzęganiem taboru, prędkościami jazd manewrowych, manewrami po torach głównych oraz przez przejazdy i przejścia; zabezpieczeniem taboru przed zbiegnięciem, ze stosowaną dokumentacją ruchową w zakresie pracy manewrowej; 2 dni

4) z rodzajami hamulców, obsługą urządzeń wagonowych, obliczaniem rzeczywistej oraz wymaganej masy hamującej, wykonywaniem szczegółowej i uproszczonej próby hamulca, sygnałami podawanymi przy próbie hamulca; 4 dni

5) rozkazami pisemnymi i ostrzeżeniami dla drużyn pociągowych, dokumentami pociągowymi, wewnętrznym rozkładem jazdy; 2 dni

6) z nadzorem nad prowadzeniem i regulowaniem ruchu pociągów w sytuacjach nadzwyczajnych, organizacją akcji ratunkowej w razie wypadków kolejowych i klęsk żywiołowych; 2 dni

7) z prawami i obowiązkami kierownika pociągu wynikającymi z regulaminu pracy, obowiązkami kierownika pociągu z jedno- i wieloosobową obsadą konduktorską, prowadzeniem dokumentacji pociągowej, użytkowaniem urządzeń radiołączności pociągowej, podawaniem i odbieraniem sygnałów kolejowych w zakresie drużyny pociągowej, postępowaniem w razie zagrożenia bezpieczeństwa podróżnych oraz bezpieczeństwa ruchu kolejowego, samodzielnym wykonaniem zahamowania pociągu w kabinie maszynisty, sposobem odłączenia urządzeń energetycznych pojazdu w nagłych przypadkach; 5 dni

8) z budową taboru pasażerskiego i towarowego oraz oględzinami technicznymi pociągu pasażerskiego i towarowego. 4 dni Łącznie: 26 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie pod nadzorem czynności kierownika pociągu. 3 dni Ogółem: 29 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu pasażerskiego i towarowego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania wagonów w składzie pociągu;

2) wykonanie próby hamulca zespolonego; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3811 — Poz. 301



3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej, obliczenie największej dozwolonej prędkości jazdy pociągu (gdy rzeczywista masa hamująca jest mniejsza od wymaganej masy hamującej);

4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy, znajomość geografii sieci kolejowej;

5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

6) wizualne sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, fazy przekładania zwrotnicy nastawianej ręcz nie, sprawdzanie zamknięć nastawczych;

7) wypełnianie prowadzonej przez kierownika pociągu dokumentacji związanej z pracą ruchową i obsa dą drużyny pociągowej i konduktorskiej;

8) prezentacja obsługi wytypowanych urządzeń i wyposażenia wagonów;

9) wykonanie oględzin technicznych pociągu.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu: a) zasad postępowania w przypadku szczególnych wydarzeń i zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kole jowego, b) zasad zestawiania pociągów, c) zasad prowadzenia ruchu pociągów i pracy manewrowej, d) obowiązków jedno- i wieloosobowej drużyny konduktorskiej, e) osłony pociągu zatrzymanego na torze szlakowym;

2) część ustna — znajomość: a) obsady i przygotowania pociągów do jazdy, b) sygnalizacji kolejowej, c) prowadzenia ruchu pociągów na szlaku bez blokady liniowej, z półsamoczynną i samoczynną blo kadą liniową, szczególne sposoby prowadzenia ruchu pociągów, d) zezwolenia na wjazd, wyjazd lub przejazd pociągu, e) warunków przejazdu pociągu obok semafora, na którym brak sygnału zezwalającego, f) powiadamiania drużyn pociągowych — rozkazy pisemne, ostrzeżenia, g) zasad wykonywania manewrów, h) określania i podziału pociągów, rozkładów jazdy do użytku wewnętrznego i publicznego, i) obsługi urządzeń radiołączności kolejowej, j) sposobu postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wy padków kolejowych, k) prowadzenia przewozów nadzwyczajnych, w tym towarów niebezpiecznych, l) obsługi urządzeń wagonów pasażerskich i towarowych, m) zasad prowadzenia ruchu pociągów po torze zamkniętym, n) sposobu postępowania w razie potrzeby osłonięcia sygnałami toru zamkniętego i przeszkody na torze szlakowym, o) sposobu oznaczenia miejsca robót i zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom zatrudnionym na torze zamkniętym przez kierującego robotami. IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego progra mu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Uwaga: Kandydat na kierownika pociągu powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę. Kierownik pociągu pasażerskiego składającego się z zespołów trakcyjnych I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką trans portu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z eko nomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3812 — Poz. 301



2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika, albo

3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego, albo

4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku ustawiacza oraz odbycie przygotowania zawodo wego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne polegające na zapoznaniu się w jednostce organizacyjnej pracodawcy:

1) z regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia ruchu oraz prowadzeniem dokumentacji techniczno-ruchowej, zasadami prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową, przygotowywaniem dróg przebiegów dla jazd pociągowych i manewrowych; 5 dni

2) ze sposobem zestawiania pociągów pasażerskich, w tym z ogólnymi zasadami przewozów wojskowych; 4 dni

3) z obowiązkami manewrowego oraz nadzorującego i kierującego manewrami, sposobem wykonywania manewrów, sygnałami podawanymi przy manewrach, sprzęganiem i rozprzęganiem taboru, prędkościami jazd manewrowych, manewrami po torach głównych oraz przez przejazdy i przejścia; zabezpieczeniem taboru przed zbiegnięciem, z dokumentacją ruchową w zakresie pracy manewrowej; 12 dni

4) z rodzajami hamulców, obsługą urządzeń wagonowych, obliczaniem rzeczywistej oraz wymaganej masy hamującej, wykonywaniem szczegółowej i uproszczonej próby hamulca, sygnałami podawanymi przy próbie hamulca; 12 dni

5) z rozkazami pisemnymi i ostrzeżeniami dla drużyn pociągowych, dokumentami pociągowymi, wewnętrznym rozkładem jazdy; 3 dni

6) z nadzorem nad prowadzeniem i regulowaniem ruchu pociągów w sytuacjach nadzwyczajnych, organizacją akcji ratunkowej w razie wypadków kolejowych i klęsk żywiołowych; 4 dni

7) z prawami i obowiązkami kierownika pociągu, konduktora, wynikającymi z regulaminu pracy, prowadzeniem dokumentacji pociągowej, użytkowaniem urządzeń radiołączności pociągowej, podawaniem i odbieraniem sygnałów kolejowych w zakresie drużyny pociągowej, postępowaniem w razie zagrożenia bezpieczeństwa podróżnych oraz bezpieczeństwa ruchu kolejowego, samodzielnym wykonaniem zahamowania pociągu w kabinie maszynisty, sposobem odłączenia urządzeń energetycznych pojazdu w nagłych przypadkach; 15 dni

8) z budową taboru pasażerskiego oraz oględzinami technicznymi pociągu pasażerskiego. 15 dni Łącznie: 70 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi albo Dziennik Ustaw Nr 59 — 3813 — Poz. 301



2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności kierownika pociągu pod nadzorem. 10 dni Ogółem: 80 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu pasażerskiego składającego się z zespołów trakcyjnych:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania zespołów trakcyjnych w składzie pociągu;

2) wykonanie próby hamulca zespolonego;

3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej, obliczenie największej dozwolonej prędkości jazdy pociągu (gdy rzeczywista masa hamująca jest mniejsza od wymaganej masy hamującej);

4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy, znajomość geografii sieci kolejowej;

5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

6) wizualne sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, fazy przekładania zwrotnicy nastawianej ręcz nie, sprawdzanie zamknięć nastawczych;

7) wypełnianie prowadzonej przez kierownika pociągu dokumentacji związanej z pracą ruchową i obsa dą drużyny pociągowej;

8) prezentacja obsługi wytypowanych urządzeń i wyposażenia wagonów;

9) wykonanie wstępnych oględzin technicznych pociągu.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu: a) zasad postępowania w przypadku szczególnych wydarzeń i zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kole jowego, b) zasad zestawiania pociągów, c) zasad prowadzenia ruchu pociągów i pracy manewrowej, d) obowiązków konduktora, e) osłony pociągu zatrzymanego na torze szlakowym;

2) część ustna — znajomość: a) obsady i przygotowania pociągów do jazdy, b) sygnalizacji kolejowej, c) prowadzenia ruchu pociągów na szlaku bez blokady liniowej, z półsamoczynną i samoczynną blo kadą liniową, szczególnych sposobów prowadzenia ruchu pociągów, d) zezwolenia na wjazd, wyjazd lub przejazd pociągu, e) warunków przejazdu pociągu obok semafora, na którym brak sygnału zezwalającego, f) powiadamiania drużyn pociągowych — rozkazy pisemne, ostrzeżenia, g) zasad wykonywania manewrów, h) określania i podziału pociągów, rozkładów jazdy do użytku wewnętrznego i publicznego, i) obsługi urządzeń radiołączności kolejowej, j) sposobu postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wy padków kolejowych, k) obsługi urządzeń wagonów pasażerskich, l) zasad prowadzenia ruchu pociągów po torze zamkniętym, m) sposobu postępowania w razie potrzeby osłonięcia sygnałami toru zamkniętego i przeszkody na torze szlakowym, n) sposobu oznaczenia miejsca robót i zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom zatrudnionym na torze zamkniętym przez kierującego robotami. IV. Szkolenie i egzamin w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opraco wanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3814 — Poz. 301

Kierownik pociągu gospodarczego i roboczego I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego dla kierownika pociągu gospodarczego i roboczego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna pracodawcy, zapoznanie się z: 10 dni a) obowiązkami kierownika pociągu gospodarczego i roboczego, w tym: nadzorującego, kierującego i wykonującego manewry, dokumentami prowadzonymi przez drużynę pociągową, 1 dzień b) regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia ruchu, zasadami prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową, przygotowaniem dróg przebiegu dla jazd manewrowych, 3 dni c) zasadami przewozu przesyłek nadzwyczajnych, 1 dzień d) sposobami obsługi urządzeń samowyładowczych w wagonach używanych przy utrzymaniu infrastruktury kolejowej, 3 dni e) budową torów i rozjazdów oraz sposobami ich utrzymania i kontroli stanu technicznego; 2 dni

2) jednostka organizacyjna przewoźnika, zapoznanie się: 5 dni a) ze sposobami zestawiania pociągów towarowych oraz gospodarczych i roboczych, w tym: zasadami przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi oraz przewozów wojskowych, 1 dzień b) z zasadami oględzin technicznych wagonów w składzie pociągu i ze sposobami przeprowadzania prób hamulca zespolonego, 2 dni c) z hamowaniem pociągu w kabinie maszynisty oraz sposobami odłączania urządzeń energetycznych pojazdu kolejowego w sytuacjach szczególnych, 1 dzień d) z zasadami postępowania w przypadku wykonywania nieplanowych (awaryjnych) robót w strefie oddziaływania na urządzenia samoczynnej sygnalizacji przejazdowej. 1 dzień Łącznie: 15 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności kierownika pociągu roboczego i gospodarczego pod nadzorem. 3 dni Ogółem: 18 dni Dziennik Ustaw Nr 59 — 3815 — Poz. 301

III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu gospodarczego i roboczego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania wagonów towarowych;

2) wykonanie próby hamulca zespolonego;

3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej;

4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy pociągów, znajomość geografii kolejowej;

5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

6) wzrokowe sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, przełożenie zwrotnic przy użyciu przeciwwagi;

7) wypełnienie prowadzonej przez kierownika pociągu gospodarczego i roboczego dokumentacji pocią gowej;

8) obsłużenie wskazanego urządzenia samowyładowczego wagonu;

9) zabezpieczenie pękniętej szyny.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu pracy i obowiązków kierownika pociągu gospodar czego i roboczego;

2) część ustna — znajomość zagadnień: a) techniki ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) prowadzenia dokumentów pociągowych, d) łączności bezprzewodowej, e) zestawiania pociągów gospodarczych i roboczych, f) obsługi urządzeń samowyładowczych wagonów, g) osłony miejsca robót i zasad zapewnienia bezpieczeństwa pracowników przez kierującego robo tami, h) ogólna znajomość przewozu: — wagonów z towarami niebezpiecznymi, — przesyłek nadzwyczajnych. IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego progra mu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

5. Ustawiacz I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodo wego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — 3 lata w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodowego. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3816 — Poz. 301

II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika: 5 dni a) zakres czynności podstawowych i dodatkowych ustawiacza, 2 dni b) zakres czynności kierownika pociągu pasażerskiego i towarowego, 2 dni c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej; 1 dzień

2) jednostka organizacyjna pasażerska lub towarowa: 6 dni a) zapoznanie się z organizacją ruchu, 1 dzień b) gospodarka wagonami pasażerskimi lub towarowymi, 2 dni c) przewozy nadzwyczajne, w tym towary niebezpieczne, 2 dni d) obsługa punktów technologicznych, ładunkowych; 1 dzień

3) jednostka taboru: 4 dni a) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, 2 dni b) próby hamulca zespolonego. 2 dni Łącznie: 15 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — pod nadzorem na stanowisku ustawiacza. 10 dni Ogółem: 25 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;

2) wykonanie oględzin technicznych składu pociągu;

3) wykonanie próby hamulca zespolonego;

4) przyjęcie i zdanie wagonu w punkcie zdawczo-odbiorczym.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu: a) organizacji i techniki ruchu kolejowego, b) zagadnień handlowo-przewozowych, c) przewozu towarów niebezpiecznych;

2) część ustna — znajomość: a) organizacji i techniki ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) zagadnień handlowo-przewozowych. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Uwaga: — kandydat na ustawiacza powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgodnie z rodza jem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę; — zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko ustawiacza uprawnia do wykonywania czynności na stanowisku manewrowego. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3817 — Poz. 301



6. Manewrowy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika: 12 dni a) zakres czynności podstawowych i dodatkowych manewrowego, poznanie ręcznych urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej i bezprzewodowej, 4 dni b) zadania i obowiązki drużyny manewrowej, wykonywanie czynności manewrowych, 4 dni c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej, 2 dni d) zapoznanie z budową torów i rozjazdów; 2 dni

2) jednostka pasażerska lub towarowa — ogólne zapoznanie z organizacją ruchu i zasadami gospodarki wagonami; 4 dni

3) jednostka taboru: 6 dni a) budowa wagonu, 2 dni b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, 2 dni c) uproszczona próba hamulca zespolonego. 2 dni Łącznie: 22 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności manewrowego pod nadzorem. 14 dni Ogółem: 36 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;

2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;

3) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej, przy urządzeniach sterowania ruchem kolejo wym przystosowanych do ręcznego przestawiania zwrotnic;

4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

5) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;

2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu: a) techniki ruchu kolejowego, b) sygnalizacji kolejowej, c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym w zakresie prowadzenia manewrów. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Uwaga: Kandydat na manewrowego powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgod nie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3818 — Poz. 301



7. Rewident taboru I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w dziedzinie mechanicznej lub elektrycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok oraz odbycie przygotowania zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnoś ciach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie mechanicznej lub elektrycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 2 lata oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne:

1) jednostka taboru — praca przy: a) naprawie i utrzymaniu elektrycznych zespołów trakcyjnych, wagonów silnikowych, 90 dni b) naprawie i utrzymaniu wagonów osobowych, 120 dni c) naprawie i utrzymaniu wagonów towarowych. 90 dni Łącznie: 300 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że:

1) kandydaci z tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach w dziedzinie mechanicz nej lub elektrycznej — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności rewidenta taboru pod nadzorem przy:

1) elektrycznych zespołach trakcyjnych i autobusach szynowych; 14 dni

2) wagonach osobowych; 10 dni

3) wagonach towarowych. 18 dni Ogółem: 342 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie oględzin technicznych składu: pociągu złożonego z elektrycznych zespołów trakcyjnych i autobusów szynowych, wagonów pociągu osobowego, wagonów pociągu towarowego oraz wy maganej próby hamulca; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3819 — Poz. 301



2) wybranie z przygotowanej grupy wagonów — wagonów spełniających warunki kursowania w komu nikacji międzynarodowej.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji urządzeń hamulcowych elektrycznych zespołów trakcyjnych, wagonów silnikowych, wagonów osobowych lub towarowych, wykonywanie oględzin technicznych ze wskazaniem usterek i uszkodzeń w podwoziu i częściach biegowych;

2) część ustna — znajomość: a) konstrukcji eksploatowanych elektrycznych zespołów trakcyjnych, autobusów szynowych, wago nów osobowych i towarowych, b) podstaw elektrotechniki, maszyn i urządzeń elektrycznych, c) stosowanych systemów ogrzewania, oświetlenia oraz rozwiązań klimatyzacji wagonów osobo wych, d) warunków technicznych dopuszczenia taboru do ruchu krajowego i międzynarodowego, e) zasad utrzymania maźnic osiowych oraz zapobiegania grzaniu się czopów osiowych i zawieszenia silników trakcyjnych, f) konstrukcyjnych rozwiązań układów hamulcowych, działania oraz utrzymania urządzeń pneuma tycznych w taborze kolejowym, g) organizacji napraw i przeglądów okresowych i kontrolnych w taborze kolejowym, h) sposobu postępowania w przypadku stwierdzenia usterek lub uszkodzeń w taborze kolejowym zagrażających bezpieczeństwu ruchu, i) wymogów dotyczących mycia, czyszczenia, odkażania, dezynsekcji taboru, j) rodzajów serii i numeracji taboru, k) wymiarów skrajni budowli, taboru oraz skrajni ładunkowej krajowej i międzynarodowej, l) zasad przewozu towarów niebezpiecznych, sposobu postępowania w przypadku wykrycia ulatnia nia lub wycieku substancji trujących i toksycznych, m) sygnałów i wskaźników kolejowych, n) warunków włączania wagonów osobowych i towarowych do pociągów, o) zasad zestawiania pociągów pasażerskich i towarowych, p) sposobu zabezpieczania taboru przed zbiegnięciem, q) zasad postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wypad ków kolejowych, r) dokumentacji związanej z przygotowaniem i przyjmowaniem pociągu oraz jej prowadzenia, s) zagadnień związanych z gospodarką taborem kolejowym w komunikacji krajowej i międzynaro dowej, t) zasad ochrony przeciwpożarowej. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Uwaga: Kandydat na rewidenta taboru powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę.

8. Automatyk Automatyk sterowania ruchem kolejowym I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ru chem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych ze ste rowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotech nicznej, elektronicznej lub teletechnicznej Dziennik Ustaw Nr 59 — 3820 — Poz. 301

lub

3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach związa nych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycz nej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej albo

4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektro technicznej, elektronicznej lub teletechnicznej.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok na stanowiskach związanych z urządzeniami sterowania ruchem kolejo wym albo wymagających kwalifikacji zawodowych w zawodach lub specjalnościach z dziedziny: me chanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej — przy naprawie i utrzy maniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym, zwanych dalej „urządzeniami srk”, oraz odbycie przy gotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach związanych ze sterowa niem ruchem kolejowym — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac przy urządzeniach zewnętrznych i wewnętrz nych sterowania ruchem kolejowym:

1) zmontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;

2) zdemontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;

3) regulacja wyznaczonego urządzenia lub jego części składowej;

4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obsługi technicznej;

5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy użyciu mierników i sprawdzianów;

6) ustalenie i usunięcie symulowanych niesprawności w urządzeniach srk;

7) wykonanie czynności poprzedzających przystąpienie do prac w czynnych urządzeniach srk, polegają cych na dokonaniu zapisu w książce kontroli urządzeń srk, z uwzględnieniem zakresu robót, koniecz ności wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujących pracowników obsługi technicznej.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiązków automatyka sterowania ruchem kolejowym;

2) część ustna — znajomość: a) budowy, działania, utrzymania i obsługi urządzeń srk, b) technologii montażu poszczególnych zespołów i podzespołów urządzeń srk, czytania schematów blokowych i szczegółowych, c) ogólna znajomość: — zasad sporządzania dokumentacji eksploatacyjnej urządzeń srk na posterunku ruchu, — sygnalizacji kolejowej, — działania i obsługi przewodowej i radiowej łączności kolejowej, — podstawowych zasadach techniki i organizacji ruchu pociągów i manewrów, — regulaminów technicznych stacji, — dokumentacji znajdującej się na posterunku ruchu dotyczącej regulaminowych działań pracow ników kolejowych różnych specjalności. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3821 — Poz. 301

IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Automatyk aparatury sterowania ruchem kolejowym (prace na torach czynnych może wykonywać pod nadzorem) I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalności związanej ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektro nicznej lub teletechnicznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych ze ste rowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotech nicznej, elektronicznej lub teletechnicznej lub

3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalności związanej ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej albo

4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotech nicznej, elektronicznej lub teletechnicznej.

2. Zawodowy staż pracy — 1,5 roku na stanowiskach związanych z urządzeniami sterowania ruchem kole jowym albo wymagających kwalifikacji zawodowych w zawodach i specjalnościach z dziedziny: mecha nicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej — przy naprawie i utrzyma niu urządzeń sterowania ruchem kolejowym, zwanych dalej „urządzeniami srk”, oraz odbycie przygoto wania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) z tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac przy urządzeniach zewnętrznych i wewnętrz nych srk:

1) zmontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;

2) zdemontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;

3) regulacja wyznaczonego urządzenia lub jego części składowej;

4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obsługi technicznej;

5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy użyciu mierników i sprawdzianów;

6) ustalenie i usunięcie symulowanych niesprawności w urządzeniach srk;

7) wykonanie czynności poprzedzających przystąpienie do prac w czynnych urządzeniach srk, polegają cych na dokonaniu zapisu w książce kontroli urządzeń srk, z uwzględnieniem zakresu robót, koniecz ności wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujących pracowników obsługi technicznej. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3822 — Poz. 301



2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiązków automatyka sterowania ruchem kolejowym;

2) część ustna — znajomość: a) budowy, działania, utrzymania i obsługi urządzeń srk, b) technologii montażu poszczególnych zespołów i podzespołów urządzeń srk, czytania schematów blokowych i szczegółowych, c) ogólna znajomość: — zasad sporządzania dokumentacji eksploatacyjnej urządzeń srk na posterunku ruchu, — sygnalizacji kolejowej, — działania i obsługi przewodowej i radiowej łączności kolejowej, — podstawowych zasadach techniki i organizacji ruchu pociągów i manewrów, — regulaminów technicznych stacji, — dokumentacji znajdującej się na posterunku ruchu dotyczącej regulaminowych działań pracow ników kolejowych różnych specjalności. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

9. Toromistrz I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzyma niem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z bu dową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowa nia zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.

2. Zawodowy staż pracy — 2 lata przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowa nia zawodowego w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kole jowej lub budownictwem lądowym. Wariant C

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnoś ciach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym.

2. Zawodowy staż pracy — 3 lata przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowa nia zawodowego. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3823 — Poz. 301

II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na wyznaczonych odcinkach linii kolejowych — według programu pracodawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności toromistrza pod nadzorem przez 24 dni. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonania prac:

1) wytyczenie rozjazdu w terenie;

2) zniwelowanie toru lub terenu za pomocą niwelatora lub sprzętu pomocniczego;

3) wykonanie badań bezpośrednich toru;

4) dokonanie pomiaru strzałek łuku;

5) wykonanie technicznych badań rozjazdu;

6) dokonanie odczytu z planu schematycznego stacji oraz odczytu na rysunku technicznym;

7) osłonięcie sygnałami przeszkody na torze oraz miejsca ograniczenia szybkości ruchu pociągów na torze;

8) wykonanie odręcznego szkicu obiektu;

9) opracowanie harmonogramu robót przy wymianie rozjazdu, regulacji toru w planie i profilu; regula cja naprężeń w torze bezstykowym metodą swobodnej regulacji naprężeń;

10) sporządzenie wykresu pełzania toków szynowych toru bezstykowego.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu: a) pracy i obowiązków toromistrza, b) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów, c) zasad niwelacji toru i terenu, d) zasad budowy toru kolejowego, e) organizacji robót torowych, f) analizy zmian stanu naprężeń w tokach szynowych, g) regulacji naprężeń w torze bezstykowym, h) naprawy pękniętej szyny w torze bezstykowym;

2) część ustna — znajomość: a) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów, b) zasad niwelowania torów i terenu, dokonywanie stosownych pomiarów i obliczania strzałek łu ków, c) zasad dokonywania kontroli stanu torów, rozjazdów i budowli kolejowych oraz związanych z tym pomiarów, d) zasad osłaniania sygnałami i prowadzenia robót związanych z budową i utrzymaniem podtorza i nawierzchni budowli i urządzeń kolejowych, e) budowy i działania sprzętu i maszyn oraz ręcznych narzędzi do robót torowych, f) budowy, zasad działania i napraw rozjazdów kolejowych, Dziennik Ustaw Nr 59 — 3824 — Poz. 301

g) zasad budowy i utrzymania torów bezstykowych, h) zagadnień spawalnictwa szyn i rozjazdów, i) zasad dokonywania odbioru robót nawierzchniowych, j) zasad dokonywania badań defektoskopowych, k) zasad i kryteriów określania stopnia zużycia i przydatności elementów nawierzchni kolejowej, l) zasad i zakresu przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych, m) budowy i utrzymania urządzeń ogrzewania rozjazdów kolejowych, n) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu, o) budowy, zasad działania i obsługi urządzeń sterowania ruchem i łączności kolejowej, p) zasad ochrony przeciwpożarowej oraz posługiwania się sprzętem przeciwpożarowym, q) zasad postępowania w razie wypadku kolejowego oraz uszkodzenia toru, podtorza, budowli i urzą dzeń kolejowych, zagrażającego bezpieczeństwu ruchu, r) sposobów udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludźmi lub nagłych zachorowań, s) zasad składowania elementów nawierzchni kolejowej, t) wykorzystania komputerowych systemów wspomagających decyzje przy ocenie stanu technicz nego nawierzchni. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko toromistrza uprawnia do wykonywania czynności na stanowisku dróżnika obchodowego.

10. Mostowniczy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzyma niem dróg i mostów albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z bu dową i utrzymaniem dróg i mostów.

2. Zawodowy staż pracy — 5 lat przy utrzymaniu obiektów inżynieryjnych oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem dróg i mostów albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem dróg i mostów — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wmontowanie konstrukcji odciążającej;

2) wymiana mostownic;

3) utrzymanie łożysk. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3825 — Poz. 301



2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków mostowniczego,

2) część ustna — znajomość: a) budowy toru kolejowego na obiektach inżynieryjnych, b) rodzajów obiektów inżynieryjnych, ich elementów konstrukcyjnych i pracy tych elementów, mate riałów i narzędzi stosowanych do naprawy obiektów inżynieryjnych, c) zasad dokonywania przeglądów obiektów inżynieryjnych i wykrywania nieprawidłowości, d) organizowania i prowadzenia robót związanych z utrzymaniem i naprawą obiektów inżynieryjnych, e) zasad kierowania grupą roboczą wykonującą roboty na torze i w sąsiedztwie czynnych torów kole jowych oraz w innych trudnych warunkach realizacji robót, f) zasad postępowania w przypadku stwierdzenia zagrożeń bezpieczeństwa ruchu kolejowego, g) techniki ruchu, sygnalizacji kolejowej i zasad posługiwania się urządzeniami łączności, h) zasad ochrony przeciwpożarowej oraz posługiwania się sprzętem przeciwpożarowym. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. 1

1. Dróżnik obchodowy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy przy robotach torowych. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na odcinkach linii kolejowych według programu praco dawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem dróg kolejowych albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem dróg kolejowych — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) określenie stanu szyn, podkładów, złączek, podsypki;

2) dokonanie pomiaru podstawowych parametrów toru — prześwitu i przechyłu;

3) osłonięcie sygnałami przeszkody na torze i miejsca ograniczenia prędkości;

4) zabezpieczenie pękniętej szyny w torze;

5) dokonanie oględzin stanu zamknięć zwrotnicowych w rozjeździe;

6) dokonanie oględzin wybranego obiektu inżynieryjnego.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków dróżnika obchodowego;

2) część ustna — znajomość: a) obowiązków dróżnika obchodowego, Dziennik Ustaw Nr 59 — 3826 — Poz. 301

b) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego w zakresie obowiązków dróżnika obchodo wego, c) zasad budowy toru kolejowego, elementów składowych nawierzchni kolejowej, podtorza oraz za sad wykonywania podstawowych robót związanych z utrzymaniem nawierzchni i podtorza, d) posługiwania się ręcznymi narzędziami do robót torowych, e) podstawowych wiadomości dotyczących toru bezstykowego ze szczególnym uwzględnieniem za sad pracy w wysokich temperaturach, f) podstawowych wiadomości dotyczących badań defektoskopowych oraz zasad oznaczania i sposo bu postępowania z szynami, w których wykryto wady, g) budowy, części składowych i zasad działania rozjazdów i skrzyżowań torów, h) konstrukcji nawierzchni na obiektach inżynieryjnych i przejazdach kolejowych, i) zasad postępowania w razie wypadku na torach lub przejazdach kolejowych oraz uszkodzenia to rów, budowli i urządzeń kolejowych, j) zasad postępowania w przypadku zerwania linii wysokiego napięcia lub uszkodzenia urządzeń sieci trakcyjnej, k) zasad działania w trudnych warunkach zimowych, l) zasad posługiwania się narzędziami do usuwania lodu i śniegu z urządzeń kolejowych. IV. Szkolenie i egzamin w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opraco wanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. 1

2. Dróżnik przejazdowy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne w jednostce organizacyjnej zatrudniającej pracownika:

1) zapoznanie z regulaminem obsługi przejazdu lub przejścia oraz obowiązkami dróżnika przejazdowego i dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na przejeździe; 2 dni

2) zapoznanie z budową i obsługą urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejeździe lub przejściu oraz obsługą urządzeń łączności; 2 dni

3) zapoznanie z zasadami postępowania w razie uszkodzenia urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejeździe lub przejściu oraz zasadami postępowania w przypadku wykonywania nieplanowych robót w strefie oddziaływania na urządzenia samoczynnej sygnalizacji przejazdowej (kierowania ruchem drogowym na przejeździe kolejowym); 2 dni

4) zapoznanie z zasadami wzrokowej oceny sprawności technicznej przejeżdżających pojazdów kolejowych; 1 dzień

5) zapoznanie z ogólną budową toru oraz ze sposobami osłony przeszkody i ograniczenia prędkości jazdy pociągów na torach szlakowych i stacyjnych oraz zapoznanie z zasadami kierowania ruchem drogowym na przejazdach kolejowych. 1 dzień Łącznie: 8 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z:

1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem dróg kolejowych Dziennik Ustaw Nr 59 — 3827 — Poz. 301

albo

2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem dróg kolejowych — nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności dróżnika przejazdowego pod nadzorem. 3 dni Ogółem: 11 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac:

1) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych;

2) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych oraz czynności wykony wane w trakcie kierowania ruchem drogowym na przejeździe kolejowym;

3) przyjęcie i potwierdzenie informacji o odjeździe pociągu na szlaku jedno- i wielotorowym;

4) osłonięcie sygnałami przeszkody na torach kolejowych;

5) osłonięcie sygnałami miejsca ograniczenia prędkości pociągów;

6) zabezpieczenie pękniętej szyny.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków dróżnika przejazdowego;

2) część ustna — znajomość: a) obowiązków dróżnika przejazdowego, b) techniki ruchu kolejowego, c) sygnalizacji kolejowej, d) budowy i obsługi urządzeń zabezpieczenia ruchu kolejowego na przejazdach strzeżonych, e) zasad przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych, f) budowy toru kolejowego i nawierzchni kolejowej oraz podstawowych prac związanych z utrzyma niem torów i nawierzchni przejazdu, g) zagadnień związanych z przewozem wagonów z towarami niebezpiecznymi oraz przewozem prze syłek nadzwyczajnych. IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego progra mu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. 1

3. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych Egzamin może być przeprowadzony w jednej lub kilku z niżej wymienionych specjalności:

1) kierowca żurawia kolejowego;

2) kierowca dźwigu układkowego typu UK;

3) kierowca pociągu do wymiany nawierzchni kolejowej;

4) kierowca pociągu do naprawy podtorza;

5) kierowca maszyny torowej do kolejowych robót budowlanych. I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu: Wariant A

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elek trotechnicznej lub elektrycznej Dziennik Ustaw Nr 59 — 3828 — Poz. 301

albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie: mecha nicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok, w tym 6 miesięcy przy utrzymaniu i naprawie maszyn do robót nawierzch niowych i budowlanych, oraz odbycie przygotowania zawodowego. Wariant B

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnoś ciach z dziedziny: mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 2 lata na stanowiskach rzemieślniczych przy utrzymaniu i naprawie maszyn do kolejowych robót budowlanych oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności prowadzącego maszynę do kolejowych robót budowlanych pod nadzorem. 20 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) przygotowanie do pracy określonej maszyny;

2) odbycie próbnej pracy w charakterze prowadzącego maszynę;

3) wykrycie i usunięcie usterki stwierdzonej w czasie pracy prowadzącego maszynę, awaryjne „złożenie” maszyny;

4) osłonięcie sygnałami maszyny w czasie nieprzewidzianego postoju maszyny na szlaku;

5) wykonanie czynności obsługowych po zakończeniu pracy prowadzącego maszynę.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu: a) budowy, działania, obsługi i utrzymania maszyny, b) organizacji, techniki i metod wykonywania robót określoną maszyną;

2) część ustna — znajomość: a) przeznaczenia, budowy, działania i zasad obsługi określonej maszyny, b) systemów remontów planowo-zapobiegawczych określonej maszyny, c) zasad i zakresu obsługi oraz konserwacji urządzeń elektrycznych określonej maszyny, d) techniki ruchu kolejowego oraz zasad organizacji manewrów kolejowych, e) sygnalizacji kolejowej, f) udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludźmi i nagłych zachorowań, g) zasad ewidencji czasu pracy i obiegu dokumentacji, h) dokumentacji eksploatacyjnej oraz warunków dopuszczania pojazdów kolejowych do eksploatacji. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowa nego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3829 — Poz. 301

V. Uwagi:

1. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych i kierujący pojazdem kolejowym po uprzednim przeszkoleniu teoretycznym powinni złożyć dodatkowo egzamin:

1) praktyczny — wykonanie próbnej jazdy maszyną na wybranym odcinku linii kolejowej dla sprawdzenia umiejętności jazdy oraz znajomości sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego;

2) teoretyczny: a) część pisemna: — opracowanie tematu z zakresu znajomości techniki ruchu kolejowego, b) część ustna — znajomość: — polskiej sieci kolejowej, — wewnętrznego rozkładu jazdy pociągów.

2. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych pozostające pod nadzorem dozoru techniczne go powinni uzyskać uprawnienia do obsługi tych maszyn. Załącznik nr 4 WARUNKI, JAKIE POWINNI SPEŁNIAĆ PRACOWNICY, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO NA STANOWISKA BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU NA LINIACH METRA ORAZ PROWADZENIEM POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA

1. Dyspozytor ruchu I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok na stanowisku dyżurnego ruchu i stacji oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Szkolenie praktyczne:

1) obsługa digitizera — 2 miesiące;

2) zapoznanie się z systemami i urządzeniami w metrze. 60 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności na stanowisku dyspozytora ruchu pod nadzorem. 30 dni Łącznie: 90 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie czynności dyspozytora ruchu pod nadzorem;

2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;

3) obsługa urządzeń i systemów na stanowisku dyspozytora ruchu;

4) wydawanie poleceń prostych i złożonych.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna: a) opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu metra, b) znajomość przepisów i instrukcji metra; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3830 — Poz. 301



2) część ustna: a) znajomość przepisów i instrukcji dotyczących pracy dyspozytora ruchu, b) obsługa urządzeń, c) postępowanie w przypadku zagrożeń. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

2. Dyżurny ruchu i stacji I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.

2. Zawodowy staż pracy — 6 miesięcy oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Szkolenie praktyczne:

1) obsługa pulpitu stacji; 30 dni

2) zapoznanie się z układem torowym stacji. 2 dni Łącznie: 32 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności dyżurnego ruchu i stacji pod nadzorem. 15 dni Ogółem: 47 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem zadanej czynności dyżurnego ruchu i stacji;

2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;

3) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;

4) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu przez stację;

5) automatyczne zawracanie i automatyczne powtarzanie przebiegów.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu; przepisy i instrukcje;

2) część ustna: a) sygnalizacja, b) obsługa urządzeń, c) postępowanie w przypadku zagrożeń. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

3. Manewrowy I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.

2. Zawodowy staż pracy — 2 lata w Metrze Warszawskim oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Szkolenie praktyczne:

1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika: 6 dni a) struktura organizacyjna przedsiębiorstwa; zapoznanie się z zagadnieniami ogólno-administracyjnymi; wybrane zagadnienia pracownicze, 1 dzień Dziennik Ustaw Nr 59 — 3831 — Poz. 301

b) zakres czynności podstawowych i dodatkowych manewrowego zapoznanie z ręcznymi urządzeniami sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej i bezprzewodowej, 2 dni c) zadania i obowiązki drużyny manewrowej, wykonywanie czynności manewrowych; współpraca z dyspozytorami służby ruchu i elektrowozowni, 2 dni d) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów; 1 dzień

2) jednostka taboru: 3 dni a) budowa wagonu, 1 dzień b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, 1 dzień c) uproszczona próba hamulca zespolonego. 1 dzień Łącznie: 9 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności manewrowego pod nadzorem. 10 dni Ogółem: 19 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny:

1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;

2) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej przy urządzeniach sterowania ruchem kolejo wym, przystosowanych do ręcznego przestawiania zwrotnic;

3) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;

4) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — test dotyczący specyfiki pracy manewrowego na terenie stacji techniczno-postojo wej;

2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu: a) techniki ruchu metra, b) sygnalizacji metra, c) obsługi ręcznych urządzeń sterowania ruchem metra w zakresie prowadzenia manewrów. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

4. Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektrycznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elek trycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 3 miesiące na stanowisku praktykanta na montera urządzeń sterowania ru chem pociągów oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne:

1) zapoznanie z konstrukcją i zasadami działania urządzeń sterowania ruchem pociągów; 10 dni

2) zapoznanie z organizacją pracy i przepisami stosowanymi w Metrze Warszawskim. 3 dni

Ogółem: 13 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny: wykonanie czynności konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego urządzenia sterowania ruchem pociągów. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3832 — Poz. 301



2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu ze znajomości wskazanego urządzenia sterowania ruchem w Metrze Warszawskim;

2) część ustna — znajomość przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasady działania wskazanego urządzenia sterowania ruchem pociągów. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

5. Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektronicznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elek tronicznej.

2. Zawodowy staż pracy — 3 miesiące na stanowisku praktykanta na montera urządzeń zdalnego sterowa nia i kontroli dyspozytorskiej oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne:

1) zapoznanie z konstrukcją i zasadami działania urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej; 10 dni

2) zapoznanie z organizacją pracy i przepisami stosowanymi w Metrze Warszawskim. 3 dni Ogółem: 13 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny: wykonanie czynności konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego obwodu zdal nego sterowania i kontroli dyspozytorskiej.

2. Egzamin teoretyczny:

1) egzamin pisemny — opracowanie tematu ze znajomości wskazanego układu systemu zdalnego ste rowania i kontroli dyspozytorskiej;

2) egzamin ustny — znajomość przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasad działania urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

6. Prowadzący pociąg metra I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektrycznej lub elektronicznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elek trycznej lub elektronicznej.

2. Zawodowy staż pracy — ukończenie kursu kwalifikacyjnego na stanowisko prowadzącego pociąg metra i odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Szkolenie praktyczne:

1) praca przy naprawie i utrzymaniu taboru metra: a) układu mechanicznego wagonu, 7 dni b) układu elektrycznego wagonu, 14 dni c) urządzeń pneumatycznych i hamulców; 7 dni Dziennik Ustaw Nr 59 — 3833 — Poz. 301



2) praca w charakterze pracownika szkolonego przy czynnościach prowadzącego pociąg metra (pod nadzorem). 60 dni, w tym 80 godzin prowadzenie pociągu metra pod nadzorem prowadzącego pociąg metra Ogółem: 88 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy. III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność:

1) przygotowania pociągu metra do pracy i zdania pociągu metra po pracy;

2) obsługi pociągu metra podczas jazdy;

3) oględzin technicznych pociągu, obsługi hamulców w pociągach metra;

4) wykrywania usterek w poszczególnych obwodach i urządzeniach wagonów metra;

5) obsługi urządzeń: automatycznego ograniczenia prędkości (AOP), czujności, radiołączności i rozgło szenia;

6) prowadzenia dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obsługi wagonów metra;

2) część ustna — znajomość: a) konstrukcji wagonów metra, b) przygotowania pociągu metra do pracy i zdania pociągu metra po pracy, c) działania i obsługi hamulców w wagonach metra, d) poszczególnych obwodów i urządzeń w wagonach metra, e) sposobów lokalizowania i usuwania przyczyn wadliwej pracy poszczególnych wagonów metra, f) obsługi urządzeń automatycznego ograniczenia prędkości (AOP), czujności, radiołączności i roz głoszenia, g) instrukcji sygnalizacji i prowadzenia ruchu pojazdów metra, h) instrukcji postępowania w sprawie wypadków i wydarzeń kolejowych na liniach metra, i) przepisów przeciwpożarowych. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.

7. Prowadzący pomocnicze pojazdy kolejowe metra I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu:

1. Wykształcenie:

1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej albo

2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie me chanicznej lub elektrycznej, albo

3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnoś ciach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej, albo

4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie mechanicznej lub elektrycznej.

2. Zawodowy staż pracy — 1 rok przy wykształceniu średnim albo 2 lata przy zasadniczym zawodowym oraz odbycie przygotowania zawodowego. II. Program przygotowania zawodowego:

1. Szkolenie praktyczne: Dziennik Ustaw Nr 59 — 3834 — Poz. 301



1) praca przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych (lokomotywy manewrowej, wózków motorowych); 30 dni

2) wykonywanie pod nadzorem czynności kierowcy lokomotywy manewrowej i wózków manewrowych; 20 dni

3) obsługa żurawi z napędem hydraulicznym o udźwigu do 2 ton. 2 dni Łącznie: 52 dni

2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.

3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności prowadzącego pomocnicze pojazdy kolejowe metra pod nadzorem. 7 dni Ogółem: 59 dni III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego:

1. Egzamin praktyczny — umiejętność:

1) przygotowania pojazdu do pracy i zdania po pracy;

2) obsługi codziennej pojazdu;

3) wykrywania, lokalizacji i usuwania typowych usterek;

4) wykonania próbnej jazdy pociągiem roboczym pod nadzorem.

2. Egzamin teoretyczny:

1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obsługi pomocniczych pojazdów kole jowych metra;

2) część ustna — znajomość: a) konstrukcji i obsługi pomocniczych pojazdów szynowych, b) wykrywania i sposobu usuwania usterek, c) budowy i obsługi hamulców stosowanych w pomocniczych pojazdach kolejowych w metrze, d) sygnalizacji i organizacji ruchu pasażerskiego i pociągów roboczych na liniach metra, e) zasad bezpieczeństwa i higieny pracy w metrze, f) przepisów wewnętrznych i instrukcji obowiązujących w metrze. IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3835 — Poz. 301

Załącznik nr 5 WZÓR (format A4) ………………………………………………. (pieczęć jednostki organizacyjnej pracodawcy, przy której została powołana komisja egzaminacyjna) ŚWIADECTWO ZDANIA EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO NR ……../WERYFIKACYJNEGO NR ………* Komisja Egzaminacyjna działająca na podstawie § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowa dzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra (Dz. U. Nr 59, poz. 30

1) stwierdza, że Pan (Pani) …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… urodzony(a) dnia ……………………………………… w ……………………………………………………………………………………………, zatrudniony(a) w …………………………………………………………………………………………………………………………………………. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… zdał(a) w dniu …………………………………… r. egzamin kwalifikacyjny/weryfikacyjny* na stanowisko …………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………….. ……………………………………………………. (data i miejsce wystawienia) (podpis przewodniczącego komisji) (pieczęć imienna) * Niepotrzebne skreślić. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3836 — Poz. 301

Załącznik nr 6 WZÓR Okładka: po złożeniu format A7, tło jasnoniebieskie, litery czarne. Po złożeniu format A7, tło białe, litery czarne. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3837 — Poz. 301

Załącznik nr 7 WZÓR Prawo kierowania pojazdem kolejowym metra po wypełnieniu i wstawieniu zdjęcia w formie elektronicznej, składane do formatu A7 i foliowane. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3838 — Poz. 301

Załącznik nr 8 DOKUMENT UPOWAŻNIAJĄCY Po złożeniu format A7. Uwaga: Dodawane do upoważnienia strony zachowują kolejną numerację. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3839 — Poz. 301

Załącznik nr 9 ZASADY OCENY ZDOLNOŚCI FIZYCZNYCH I PSYCHICZNYCH PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH NA STANOWISKACH BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU KOLEJOWEGO, PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH ORAZ POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA, WRAZ Z CHARAKTERYSTYKĄ TYCH STANOWISK, OKREŚLENIEM WYMOGÓW ZDROWOTNYCH DOTYCZĄCYCH KATEGORII WZROKU I SŁUCHU ORAZ TERMINÓW BADAŃ OKRESOWYCH NA POSZCZEGÓLNYCH STANOWISKACH PRACY I TRYB ORZEKANIA O TEJ ZDOLNOŚCI

§1. Ocenę zdolności fizycznych i psychicznych do pracy ustala się po przeprowadzeniu badań profilak tycznych lekarskich i psychologicznych, obejmują cych:

1) badanie ogólne stanu zdrowia, przeprowadzone przez uprawnionego lekarza;

2) badania specjalistyczne i pomocnicze, zlecone przez uprawnionego lekarza, w tym obowiązkowe badanie okulistyczne i laryngologiczne oraz bada nia pomocnicze, o których mowa w § 5 ust. 4;

3) badanie psychologiczne, z zastrzeżeniem § 5 ust. 2 i 3.

§2.

1. Profilaktyczne badania lekarskie dzielą się na:

1) wstępne;

2) okresowe;

3) kontrolne.

2. Badania wstępne przeprowadza się przed za trudnieniem na stanowiskach bezpośrednio związa nych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kole jowego oraz przed podjęciem zatrudnienia na stano wiskach związanych z prowadzeniem określonych ro dzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych metra, a także przed przeniesieniem do pracy na takie stanowiska.

3. Pracownicy zatrudnieni na stanowiskach bezpo średnio związanych z prowadzeniem i bezpieczeń stwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejo wych metra, podlegają okresowym badaniom profi laktycznym. Terminy badań okresowych określają ta bele nr 1 i 2, a wyznaczoną datę kolejnego badania okresowego uprawniony lekarz wpisuje do zaświad czenia lekarskiego.

4. Lekarz przeprowadzający badanie profilaktycz ne, o którym mowa w ust. 2 i 3, może poszerzyć jego zakres o dodatkowe specjalistyczne badania konsulta cyjne oraz badania dodatkowe, a także wyznaczyć wcześniejszy termin badania niż wynikałoby to z tabe li nr 1 lub 2, jeżeli stwierdzi, że jest to niezbędne do prawidłowej oceny stanu zdrowia osoby przyjmowa nej do pracy lub pracownika.

5. Badania kontrolne przeprowadza się w następu jących przypadkach:

1) niezdolności do pracy spowodowanej chorobą trwającą dłużej niż 30 dni;

2) po każdej przerwie w pracy spowodowanej wy padkiem kolejowym;

3) przed rozpoczęciem przygotowania zawodowego, po ukończeniu którego pracownik będzie wykony wał czynności na stanowisku o wyższych wymo gach zdrowotnych lub w warunkach innego rodza ju narażenia zawodowego;

4) podejrzenia utraty przez pracownika zdolności fizycznych i psychicznych do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku;

5) powrotu pracownika do pracy na stanowisku po przerwie trwającej dłużej niż 6 miesięcy;

6) przed rozwiązaniem stosunku pracy z pracowni kiem, który pracował w warunkach szkodliwych dla zdrowia lub warunkach uciążliwych, albo przed przeniesieniem go z tego stanowiska na stanowi sko, na którym warunki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe nie występują.

6. Badania kontrolne przeprowadza się poza termi nami wynikającymi z częstotliwości wykonywania ba dań okresowych. Badania te obejmują ogólne badanie stanu zdrowia, badania specjalistyczne i pomocnicze. Zakres badań specjalistycznych i pomocniczych okreś la uprawniony lekarz, który ocenia także, czy do wyda nia orzeczenia niezbędne jest przeprowadzenie bada nia psychologicznego.

§3.

1. Badania profilaktyczne pracowników zatrud nionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowe go, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra wykonu je się na podstawie skierowania wydanego przez pra codawcę.

2. Skierowanie wydaje się oddzielnie dla każdego pracownika. Skierowanie powinno zawierać:

1) określenie rodzaju badania profilaktycznego;

2) w przypadku badania wstępnego — określenie stanowiska pracy, na którym pracownik ma być zatrudniony;

3) w przypadku badania okresowego — określenie stanowiska pracy, na którym pracownik jest za trudniony, oraz czynności wykonywanych przez pracownika;

4) informacje o czynnikach szkodliwych dla zdrowia lub warunkach uciążliwych występujących na sta nowisku pracy. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3840 — Poz. 301

Tabela nr 1 Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych, charakterystyka tych stanowisk, wymogi zdrowotne dotyczące kategori i wzroku i słuchu oraz terminy badań okresowych na poszczególnych stanowiskach Lp. Nazwa stanowiska pracy Charakterystyka stanowiska: określenie czynności, warunków i miejsca pracy, z uwzględnieniem warunków szkodliwych lub uciążliwych Kategoria wzroku Kategoria słuchu Terminy badań okreso wych 1 2 3 4 5 6 1 Dyżurny ruchu Kierowanie ruchem pociągów na stacji i są siednich szlakach. Zarządzanie, nadzorowanie i wykonywanie innych czynności, związanych z ruchem pociągów i pracą manewrową stacji. Praca ciągła w systemie zmianowym, w róż nych warunkach atmosferycznych, w dużym napięciu uwagi. Odpowiedzialność za bezpie czeństwo ruchu pociągów i życie pasażerów. Prowadzenie dokumentacji ruchowej. II I co 2 lata 2 Nastawniczy Obsługa urządzeń sterowania ruchem kolejo wym. Sprawdzanie stanu i działania zwrotnic, wykolejnic i sygnałów. Prowadzenie dokumen tacji ruchowej. Praca fizyczna na nastawniach wyposażonych w urządzenia mechaniczne. Praca w systemie zmianowym. Odpowiedzial ność za bezpieczeństwo ruchu pociągów. Pra ca ciągła w zmiennym rytmie dobowym. II I co 2 lata 3 Zwrotniczy Obsługa i utrzymanie zwrotnic i wykolejnic, nastawianie ręczne lub automatyczne. Praca w systemie zmianowym, w różnych warunkach atmosferycznych, w wymuszonej pozycji ciała. II I co 2 lata 4 Kierownik pociągu Praca wykonywana przed rozpoczęciem jazdy, podczas jazdy lub manewrów. Zarządzanie ru chem pociągu na szlaku. Praca w zmiennym rytmie dobowym. Duża odpowiedzialność. Na rażenie na zmienne warunki atmosferyczne. II I co 2 lata 5 Ustawiacz Zestawianie, łączenie i rozłączanie wagonów (pociągów), obsługa punktów ładunkowych. Wykonywanie manewrów przy użyciu lokomo tywy i kierowanie pracą drużyny manewrowej. Praca w zmiennym rytmie dobowym, odpo wiedzialna, wymagająca dużego napięcia uwa gi. Praca na wysokości przy sprawdzaniu stanu wagonów i przesyłek wagonowych. Narażenie na zagrożenia wynikające z ruchu taboru oraz zmienne warunki atmosferyczne i hałas. I I 1 raz w roku 6 Manewrowy Rozłączanie i sprzęganie taboru, przestawianie zwrotnic, hamowanie taboru przy użyciu pło zów hamulcowych, zabezpieczanie wagonów przed zbiegnięciem oraz inne prace zlecone przez ustawiacza. Praca fizyczna w wymuszo nej pozycji ciała, wymagająca sprawności i uwagi. Praca na wysokości przy sprawdzaniu stanu wagonów i przesyłek wagonowych. Pra ca w systemie zmianowym. Narażenie na za grożenia wynikające z ruchu taboru, zmienne warunki atmosferyczne i hałas. I I 1 raz w roku 7 Rewident taboru Sprawdzanie wagonów i pojazdów pod wzglę dem przydatności technicznej do ruchu. Sprawdzanie działania hamulców. Dokonywa nie bieżących napraw. Praca wykonywana w wymuszonej pozycji ciała i zmiennych wa runkach atmosferycznych. Możliwa praca na wysokości. II I co 2 lata Dziennik Ustaw Nr 59 — 3841 — Poz. 301

1 2 3 4 5 6 8 Automatyk stero wania ruchem ko lejowym Utrzymanie, naprawa i montaż urządzeń stero wania ruchem kolejowym. Praca w różnych porach doby przy urządzeniach srk na torach czynnych. Możliwość pracy przy urządzeniach ciśnieniowych oraz emitujących sygnały wyso kiej częstotliwości. Możliwość pracy na wyso kości. Niebezpieczeństwo porażenia prądem. Narażenie na zagrożenia wynikające z ruchu taboru oraz zmienne warunki atmosferyczne. II I co 2 lata 9 Automatyk apara tury sterowania ruchem kolejo wym Utrzymanie, naprawa i montaż urządzeń stero wania ruchem kolejowym. Praca w różnych porach doby przy wewnętrznych urządzeniach srk. Możliwość pracy przy urządzeniach ciśnie niowych oraz emitujących sygnały wysokiej częstotliwości. Możliwość pracy na wysokości. Niebezpieczeństwo porażenia prądem. Praca na czynnych torach kolejowych — wyłącznie pod nadzorem. II II co 2 lata 10 Toromistrz Organizowanie, kierowanie i nadzór nad robo tami torowymi. Praca w narażeniu na czynniki atmosferyczne. II I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 11 Mostowniczy Organizowanie, kierowanie i nadzór nad utrzy maniem obiektów inżynieryjnych. Praca w na rażeniu na czynniki atmosferyczne. Praca na wysokości. II I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 12 Dróżnik obchodo wy Dozorowanie linii kolejowych poprzez wzroko wą kontrolę stanu elementów infrastruktury. Praca w narażeniu na czynniki atmosferyczne. II I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 13 Dróżnik przejazdo wy Obsługa urządzeń zabezpieczających przejazd. Osłanianie pociągów zatrzymywanych na szla ku. Konserwowanie i utrzymywanie przejazdu i nawierzchni kolejowej w granicach przejazdu. Praca w systemie zmianowym, w różnych wa runkach atmosferycznych. Praca odpowiedzial na, przy dużym napięciu uwagi. II I co 2 lata 14 Prowadzący ma szyny do kolejo wych robót bu dowlanych Obsługa i prowadzenie maszyn do robót na wierzchni kolejowej. Przygotowanie maszyny do pracy, usuwanie typowych uszkodzeń. Pra ca odpowiedzialna, w zmiennych warunkach atmosferycznych i zmiennym rytmie dobo wym. Narażenie na stres, hałas, wibrację i py ły. Praca poza stałym miejscem zamieszkania. I I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku Dziennik Ustaw Nr 59 — 3842 — Poz. 301

Tabela nr 2 Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na l iniach metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych metra, charakterystyka tych stanowisk, wymogi zdrowotne dotyczące kategori i wzroku i słuchu oraz terminów badań okresowych na poszczególnych stanowiskach Lp. Stanowisko pracy Charakterystyka stanowiska: określenie czynności, warunków i miejsca pracy, z uwzględnieniem warunków szkodliwych lub uciążliwych Kategoria wzroku Kategoria słuchu Terminy badań okreso wych 1 2 3 4 5 6 1 Dyspozytor ruchu Stały nadzór nad ruchem pojazdów metra i ruchem pasażerów. Praca w systemie zmia nowym; duża odpowiedzialność; duży dopływ informacji; obsługa monitorów; sztuczne oświetlenie. II I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 2 Dyżurny ruchu i stacji Obsługa ruchu pasażerskiego i pociągów me tra. Praca zmianowa; duża odpowiedzialność; duży dopływ informacji; obsługa monitorów; sztuczne oświetlenie. II I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 3 Manewrowy Rozłączanie i sprzęganie taboru, przestawia nie zwrotnic, hamowanie taboru przy użyciu płozy. Praca w tunelu przy sztucznym oświet leniu. Odpowiedzialność za bezpieczeństwo ruchu taboru pomocniczego. Narażenie na zmienne warunki atmosferyczne i hałas. I I 1 raz w roku 4 Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów Utrzymanie urządzeń sterowania ruchem po ciągów. Wykonywanie prac konserwacyjnych, regulacji i pomiarów urządzeń mechanicznych i elektrycznych. Możliwość pracy zmianowej. Sporadyczna praca na wysokości powyżej 3 m. Niebezpieczeństwo związane z ruchem pociągów i niebezpieczeństwo porażenia prą dem. I I co 2 lata 5 Monter urządzeń zdalnego sterowa nia i kontroli dys pozytorskiej Utrzymanie urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej. Wykonywanie prac konserwacyjnych, regulacji i pomiarów urzą dzeń elektrycznych. Możliwość pracy zmiano wej. Sporadyczna praca na wysokości powy żej 3 m. Niebezpieczeństwo związane z ru chem pociągów i niebezpieczeństwo poraże nia prądem. I I co 2 lata 6 Prowadzący po ciąg metra Obsługa pociągu metra. Praca w stresie; duża odpowiedzialność; duży dopływ informacji. Praca w systemie zmianowym, w wymuszo nej pozycji, przy sztucznym oświetleniu; hałas. Zagrożenie spowodowane ruchem pociągów. I I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku 7 Prowadzący po mocnicze pojazdy kolejowe metra Prowadzenie pomocniczych pojazdów kolejo wych (lokomotywa, drezyna) na linii metra i łącznicy. Praca w tunelu przy sztucznym oświetleniu; hałas; narażenie na urazy mecha niczne. I I do 50 roku życia co 2 lata, powyżej 50 roku życia — 1 raz w roku Dziennik Ustaw Nr 59 — 3843 — Poz. 301



§4.

1. Badania profilaktyczne przeprowadza upraw niony lekarz samodzielnie, uwzględniając wyniki badań specjalistycznych i pomocniczych oraz ocenę zdolności do pracy dokonaną przez psychologa.

2. Badania, o których mowa w ust. 1, przeprowa dza się na podstawie:

1) skierowań, o których mowa w § 3 ust. 1;

2) wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z pro wadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojaz dów kolejowych, charakterystyki tych stanowisk, wymogów zdrowotnych dotyczących kategorii wzroku i słuchu oraz terminów badań okresowych na poszczególnych stanowiskach, określonego w tabeli nr 1;

3) wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z pro wadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na liniach metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych metra, charakterystyki tych stanowisk, wymogów zdrowotnych dotyczących kategorii wzroku i słu chu oraz terminów badań okresowych na poszcze gólnych stanowiskach, określonego w tabeli nr 2;

4) innych przepisów, z których wynika potrzeba oce ny zdolności fizycznej i psychicznej pracowników;

5) własnych spostrzeżeń uprawnionego lekarza z przeprowadzonych wizytacji stanowisk pracy.

§5.

1. Przed rozpoczęciem badania uprawniony le karz, lekarz specjalista oraz psycholog powinien:

1) sprawdzić tożsamość osoby skierowanej na bada nie;

2) upewnić się, czy pracownik nie zgłosił się na bada nie bezpośrednio po nocnej zmianie, w stanie uniemożliwiającym ustalenie zdolności fizycznej i psychicznej do pracy; w takim przypadku należy odmówić przeprowadzenia badania i ustalić nowy termin, powiadamiając o tym pisemnie właściwe go pracodawcę.

2. Badanie psychologiczne wykonuje się przed ba daniami wchodzącymi w zakres badań lekarskich pra cowników, w terminach określonych w ust. 3.

3. Badania psychologiczne wykonuje się:

1) przy każdym badaniu wstępnym;

2) co 4 lata — w ramach badań okresowych;

3) co 2 lata — w ramach badań okresowych u pra cowników powyżej 50 roku życia zatrudnionych na stanowiskach: a) toromistrza, mostowniczego, dróżnika obcho dowego, prowadzącego maszyny do kolejo wych robót budowlanych — wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, b) dyspozytora ruchu, dyżurnego ruchu i stacji, prowadzącego pociąg metra, prowadzącego pomocnicze pojazdy kolejowe metra — wymie nionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia;

4) w ramach badania kontrolnego, jeżeli lekarz wyko nujący badanie uzna to za niezbędne do wydania orzeczenia;

5) w razie spowodowania przez pracownika wypadku kolejowego.

4. W ramach badań pomocniczych należy wyko nać morfologię krwi, OB, badanie poziomu glikemii na czczo, badanie poziomu aminotransferaz, badanie ogólne moczu, rtg klatki piersiowej i ekg.

5. Wyniki badań laboratoryjnych, z wyjątkiem ba dania poziomu glikemii na czczo, uznaje się za miaro dajne, jeżeli od ich wykonania minęło nie więcej niż 6 miesięcy, a w przypadku badań radiologicznych:

1) nie więcej niż 24 miesiące — w odniesieniu do sta nowisk wymienionych w załączniku nr 1 do rozpo rządzenia, z zastrzeżeniem pkt 2,

2) nie więcej niż 48 miesięcy — w odniesieniu do sta nowisk: nastawniczy, automatyk sterowania ru chem kolejowym, wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, oraz stanowisk wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia — jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające po nowne ich wykonanie.

§6.

1. Badanie układu wzrokowego przeprowadza lekarz posiadający specjalizację w dziedzinie okulisty ki, który określa kategorię wzroku na podstawie wyni ku badania, stosując tabele nr 3 i 4 oraz uwagi meto dyczne, z tym że badanie dróżnika przejazdowego przeprowadza się zawsze według tabeli nr 4.

2. Jeżeli kategorie wzroku zostały określone w szkłach okularowych lub soczewkach kontaktowych, pracownik jest obowiązany do używania wymaganej korekcji w czasie pracy oraz posiadania szkieł zapaso wych. Tabela nr 3 Badanie okulistyczne wykonywane w ramach badania wstępnego na stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych metra I kategoria wzroku II kategoria wzroku Ostrość wzroku Bez korekcji 0,8/0,8 0,8/0,6 Z korekcją — — Korekcja — — Rozpoznawanie barw prawidłowe prawidłowe Dziennik Ustaw Nr 59 — 3844 — Poz. 301

Tabela nr 4 Badanie okulistyczne wykonywane w ramach badania okresowego na stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych metra I kategoria wzroku II kategoria wzroku Ostrość wzroku Bez korekcji 0,5/0,5 lub 0,7/0,3 0,4/0,2 Z korekcją 1,0/0,5 lub 0,8/0,8 0,8/0,6 Korekcja +/– 3,0 D sph +/– 2,0 D cyl +/– 3,0 D sph +/– 2,0 D cyl Rozpoznawanie barw prawidłowe prawidłowe Uwagi metodyczne: A. Zez, oczopląs i wszczepienie soczewek wewnątrzgałkowych wyklucza zakwalifikowanie do I i II kategorii wzroku. B. Brak widzenia stereoskopowego dyskwalifikuje do pracy na wysokości. C. Zmiany w polu widzenia nie zezwalają na zakwalifikowanie do I kategorii wzroku. Obwodowe ubytki w polu widzenia nieprzekraczające 20 stopni w każdym oku pozwalają przyznać II kategorię wzroku, po wykluczeniu czynnego procesu chorobowego. D. Wyniki badań, rozpoznanie oraz ewentualną konieczność pracy w szkłach korekcyjnych należy wpisać do dokumentacji medycznej indywidualnej wewnętrznej pracownika. E. Konieczność pracy w szkłach korekcyjnych należy dodatkowo wpisać do orzeczenia lekarskiego.

§7. Badanie narządu słuchu i równowagi przepro wadza lekarz laryngolog, który określa kategorię słu chu według norm zawartych w tabeli nr 5, uwzględ niając wynik badania audiometrycznego. Tabela nr 5 Kategoria słuchu Badanie słuchu w ramach badania wstęp nego na stanowiska bezpośrednio związa ne z prowadzeniem i bezpieczeństwem ru chu kolejowego, prowadzeniem określo nych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra Badanie słuchu w ramach badania okreso wego na stanowiska bezpośrednio związa ne z prowadzeniem i bezpieczeństwem ru chu kolejowego, prowadzeniem określo nych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra I Badany powinien słyszeć szept każdym uchem oddzielnie z odległości 5 m Badany powinien słyszeć szept każdym uchem oddzielnie z odległości 2 m II Badany powinien słyszeć szept każdym uchem oddzielnie z odległości 3 m, a w przypadku badania na stanowisko pro wadzącego pojazdy kolejowe na terenie za kładu badany powinien słyszeć szept każ dym uchem oddzielnie z odległości 1 m Badany powinien słyszeć mowę zwykłą każdym uchem oddzielnie z odległości 5 m, a w przypadku badania na stanowisko pro wadzącego pojazdy kolejowe na terenie za kładu badany powinien słyszeć szept każ dym uchem oddzielnie z odległości 1 m

§8.

1. Badanie psychologiczne przeprowadza psy cholog, uwzględniając czynniki ryzyka zawodowego i szczególne wymogi sprawności psychicznych w transporcie kolejowym oraz metodykę badań psy chologicznych.

2. Badania psychologiczne powypadkowe wyko nuje się w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej.

§9.

1. Przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do pracy pracownika zatrudnionego na stanowisku pracy dłużej niż 5 lat, uprawniony lekarz uwzględnia stopień przystosowania zawodowego.

2. Przy ocenie zdolności do pracy pracownika, któ ry wykonuje dodatkowe czynności, wykraczające poza zakres czynności określonych dla stanowiska pracy te go pracownika, należy uwzględnić wymogi zdrowotne przewidziane dla tych czynności.

§10. Pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpie czeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojaz dów kolejowych metra uznaje się za zdolnych do pra cy na tych stanowiskach, jeżeli:

1) w wyniku badania ogólnego stanu zdrowia, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycz nych i pomocniczych, nie stwierdzono istotnych zmian chorobowych ani nieprawidłowości lub stwierdzone zmiany w nieznacznym stopniu ogra niczają sprawność ustroju, lecz nie powodują nie zdolności do wykonywania czynności na danym stanowisku pracy; Dziennik Ustaw Nr 59 — 3845 — Poz. 301



2) spełniają wymogi odnośnie do kategorii wzroku i słuchu, określone w tabelach nr 1 i 2;

3) uzyskali pozytywną ocenę zdolności do pracy na określonym stanowisku pracy, wydaną przez psy chologa. § 1

1.

1. W wyniku badania lekarskiego (badania ogólnego stanu zdrowia, badań specjalistycznych i pomocniczych) oraz badania psychologicznego uprawniony lekarz wydaje orzeczenie stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na okreś lonym stanowisku pracy lub istnienie takich przeciw wskazań.

2. Orzeczenie, o którym mowa w ust. 1, uprawnio ny lekarz wpisuje do orzeczenia lekarskiego, którego wzór określa załącznik nr 10 do rozporządzenia, oraz do dokumentacji medycznej indywidualnej wewnętrz nej pracownika.

3. Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 2, wystawia się w 2 egzemplarzach — po jednym dla pracownika i pracodawcy.

4. Rejestr wydanych orzeczeń prowadzi się od dzielnie dla każdego pracodawcy. § 1

2. W kolejowych poradniach medycyny pracy oraz w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej po wołuje się komisje lekarskie. § 1

3.

1. Komisje lekarskie w kolejowych porad niach medycyny pracy powołane są do:

1) orzekania o zdolności do pracy w przypadku od wołania od orzeczenia uprawnionego lekarza, z za strzeżeniem ust. 2 pkt 1;

2) orzekania o zdolności do pracy, gdy pracownik uczestniczył w wypadku kolejowym.

2. Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medy cyny Kolejowej powołana jest do:

1) orzekania o zdolności do pracy w przypadku wnie sienia odwołania od orzeczenia uprawnionego le karza, w odniesieniu do stanowisk określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia;

2) orzekania o zdolności do pracy w przypadku wnie sienia odwołań od orzeczeń wydanych przez komi sje lekarskie w kolejowych poradniach medycyny pracy, w przypadku badania, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.

3. W skład komisji orzekającej w trybie odwoław czym nie może wchodzić lekarz, który wydał orzecze nie, od którego rozpatrywane jest odwołanie.

4. Komisja lekarska może wystąpić do pracodawcy badanego pracownika o informacje niezbędne do pra cy komisji, a także zaprosić przedstawiciela pracodaw cy do udziału w pracach komisji.

5. Przedstawiciel pracodawcy badanego pracow nika nie bierze udziału w badaniu lekarskim i nie może być przy nim obecny. Powinien on scharakteryzować badanego, warunki środowiska pracy, sposób wyko nywania pracy i szczególne wymagania sprawnościo we.

6. Przepis § 5 ust. 1 stosuje się odpowiednio. § 1

4.

1. Pracownik lub pracodawca, który nie zga dza się z orzeczeniem wydanym przez uprawnionego lekarza, może wystąpić w terminie 7 dni od dnia wy dania orzeczenia lekarskiego z wnioskiem o przepro wadzenie ponownego badania. Wniosek składa się do lekarza, który wydał to orzeczenie.

2. Pracownik lub pracodawca, który nie zgadza się z orzeczeniem wydanym przez komisję lekarską w po radni medycyny pracy w wyniku badania, o którym mowa w § 13 ust. 1 pkt 2, może wystąpić w terminie 7 dni od dnia wydania orzeczenia lekarskiego z wnios kiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wnio sek składa się do komisji, która wydała to orzeczenie.

3. Ponowne badanie powinno być przeprowadzo ne w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Bada nie przeprowadzają:

1) komisje lekarskie we właściwych terenowo kolejo wych poradniach medycyny pracy w przypadku badań, o których mowa w § 13 ust. 1 pkt 1;

2) Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medycy ny Kolejowej w przypadku badań, o których mowa w § 13 ust. 2.

4. Orzeczenie wydane w trybie odwoławczym ko misja lekarska wpisuje do orzeczenia lekarskiego, któ rego wzór określa załącznik nr 11 do rozporządzenia, oraz do indywidualnej dokumentacji medycznej pra cownika.

5. Orzeczenie wydane w trybie odwoławczym, określonym w ust. 1—4, jest ostateczne. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3846 — Poz. 301

Załącznik nr 10 WZÓR …………………………………………….. (pieczęć jednostki organizacyjnej służby medycyny pracy) ORZECZENIE LEKARSKIE W wyniku badania lekarskiego i oceny psychologicznej orzeka się, że: Pan/i …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… urodzony/a w ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… (dzień, miesiąc, rok) zamieszkały/a ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… (adres zamieszkania) numer PESEL/ w przypadku braku numeru PESEL nazwa i numer dowodu tożsamości …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… zatrudniony/a, przyjmowany/a do pracy* w ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. (nazwa pracodawcy — zakładu pracy) stanowisko ………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stanowisku* — data następnego badania okresowego ………………………………………………………………………………………………….

2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stano wisku* ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

3) wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił/a zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem* ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… UWAGI LEKARZA: …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………… dnia ………………………………………. pieczęć i podpis lekarza uprawnionego (komisji lekarskiej) * Niepotrzebne skreślić. POUCZENIE: Osoba zainteresowana i pracodawca otrzymujący orzeczenie lekarskie — w przypadku gdy nie zgadza się z wydanym orzeczeniem — może wystąpić w ciągu 7 dni od daty otrzymania orzeczenia do właściwej terenowo kolejowej poradni medycyny pracy z wnios kiem o ponowne badanie lekarskie i wydanie orzeczenia. W przypadku pracownika metra wniosek o ponowne badanie należy kiero wać do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej. Wnioski o ponowne badanie lekarskie i wydanie orzeczenia składa się za pośred nictwem lekarza, który wydał orzeczenie. W przypadku badania powypadkowego wniosek o ponowne badanie i wydanie orzeczenia należy skierować do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej za pośrednictwem komisji lekarskiej, która wydała orzeczenie. Dziennik Ustaw Nr 59 — 3847 — Poz. 301

Załącznik nr 11 WZÓR ………………………………………………….. (pieczęć komisji lekarskiej) ORZECZENIE LEKARSKIE (wydane w trybie odwoławczym) W wyniku ponownego badania lekarskiego oraz oceny psychologicznej orzeka się, że: Pan/i …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… urodzony/a w ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… (dzień, miesiąc, rok) zamieszkały/a ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… (adres zamieszkania) numer PESEL / w przypadku braku numeru PESEL nazwa i numer dowodu tożsamości …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… zatrudniony/a, przyjmowany/a do pracy* w ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. (nazwa i adres pracodawcy — zakładu pracy) stanowisko ………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stanowisku* — data następnego badania okresowego …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stano wisku* ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

3) wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił/a zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem* ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… UWAGI LEKARZA: …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………….. dnia ………………………………… pieczęć i podpisy członków komisji lekarskiej * Niepotrzebne skreślić. POUCZENIE: Od niniejszego orzeczenia odwołanie nie przysługuje.

Status prawny: obowiązujący
Data ogłoszenia: 2011-03-17
Data wydania: 2011-02-18
Data wejścia w życie: 2011-03-25
Data obowiązywania: 2011-03-25
Organ wydający: MIN. INFRASTRUKTURY
Dziennik Ustaw: Dz.U. 2011 nr 59 poz. 301