Dz.U. 2012 nr 0 poz. 144

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 9 lutego 2012 r. Pozycja 144 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 30 stycznia 2012 r. w sprawie dokonywania przez fundusz inwestycyjny zamknięty lokat, których przedmiotem są instrumenty pochodne oraz niektóre prawa majątkowe Na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. Nr 146, poz. 1546, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa: 1)  warunki lokowania przez fundusz inwestycyjny zamknięty aktywów w niewystandaryzowane instrumenty pochodne; 2)  warunki zajmowania przez fundusz inwestycyjny zamknięty pozycji w lokatach, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 5  i 6 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, zwanej dalej „ustawą”; 3)  sposób ustalenia oraz maksymalną wartość ryzyka kontrahenta wynikającą z transakcji, których przedmiotem są niewy standaryzowane instrumenty pochodne; 4)  sposób  wyznaczenia  oraz  wartość  maksymalnego  zaangażowania  funduszu  inwestycyjnego  zamkniętego  w  lokaty,  o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy; 5)  sposób zarządzania ryzykiem inwestycyjnym związanym z lokatami, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy; 6)  warunki,  jakie muszą  spełniać  indeksy  stanowiące  bazę  instrumentów pochodnych, w  tym niewystandaryzowanych  instrumentów pochodnych. § 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1)  funduszu – rozumie się przez to fundusz inwestycyjny zamknięty, a w przypadku funduszu inwestycyjnego zamknięte go z wydzielonymi subfunduszami – subfundusz funduszu inwestycyjnego zamkniętego; 2)  kontrahencie – rozumie się przez to podmiot będący stroną umowy z funduszem, której przedmiotem są niewystandary zowane instrumenty pochodne. §  3.  Fundusz może  zawierać  transakcje,  których  przedmiotem  są  niewystandaryzowane  instrumenty  pochodne,  pod  warunkiem że utrzymuje część aktywów na poziomie zapewniającym realizację tych transakcji. § 4. Ryzyka związane z lokatami, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy, powinny być uwzględnione w pro cesach zarządzania ryzykiem funduszu. 1)  Minister Finansów kieruje działem administracji rządowej – instytucje finansowe, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa  Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Finansów (Dz. U. Nr 248, poz. 1481). 2)  Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 83, poz. 719, Nr 183, poz. 1537 i 1538 i Nr 184, poz. 1539,  z 2006 r. Nr 157, poz. 1119, z 2007 r. Nr 112, poz. 769, z 2008 r. Nr 231, poz. 1546, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 42, poz. 341, Nr 168, poz. 1323 i Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 81, poz. 530, Nr 106, poz. 670, Nr 126, poz. 853 i Nr 182, poz. 1228 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 152, poz. 900 i Nr 234, poz. 1389 i 1391. Dziennik Ustaw  – 2 –   Poz. 144

§ 5. 1. Jeżeli fundusz zawiera transakcje, których przedmiotem są niewystandaryzowane instrumenty pochodne, jest on  zobowiązany do ustalania wartości ryzyka kontrahenta. 2. Wartość  ryzyka  kontrahenta  stanowi wartość  ustalonego przez  fundusz  niezrealizowanego  zysku na  transakcjach  z tym kontrahentem, których przedmiotem są niewystandaryzowane instrumenty pochodne. 3. Dla  potrzeb wyznaczania wartości  ryzyka  kontrahenta,  przy  ustalaniu  niezrealizowanego  zysku,  o  którym mowa  w ust. 2, nie uwzględnia się opłat bądź świadczeń ponoszonych przez fundusz przy zawarciu transakcji, w szczególności  wartości zapłaconej premii przy zakupie opcji. 4. Jeżeli fundusz posiada otwarte pozycje w instrumentach pochodnych z tytułu kilku transakcji z tym samym kontra hentem, wartość  ryzyka  kontrahenta może  być wyznaczana  jako  dodatnia  różnica  niezrealizowanych  zysków  i  strat  na  wszystkich takich transakcjach, o ile: 1)  transakcje  te zostały zawarte na podstawie umowy ramowej  spełniającej kryteria wskazane w art. 85 ustawy z dnia  28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361, z późn. zm.3)); 2)  umowa ramowa przewiduje, że w przypadku jej rozwiązania zostanie wypłacona tylko jedna kwota stanowiąca równo ważność salda wartości rynkowych wszystkich tych transakcji, niezależnie od tego, czy wynikające z nich zobowiąza nia są już wymagalne; 3)  niewypłacalność jednej ze stron umowy ramowej powoduje lub może powodować rozwiązanie tej umowy; 4)  warunki, o których mowa w pkt 1–3, nie naruszają przepisów prawa właściwego dla każdej ze stron umowy ramowej. § 6. 1. Wartość maksymalnego ryzyka danego kontrahenta w odniesieniu do wszystkich transakcji, których przedmio tem są niewystandaryzowane instrumenty pochodne, zawartych z tym kontrahentem nie może przekroczyć 10% wartości  aktywów funduszu, a jeżeli kontrahentem jest instytucja kredytowa, bank krajowy lub bank zagraniczny – 20% wartości  aktywów funduszu. 2. Wartość maksymalnego ryzyka kontrahenta może podlegać redukcji o wielkość odpowiadającą wartości ryzyka kon trahenta w danej transakcji, o ile zostaną spełnione łącznie następujące warunki: 1)  kontrahent ustanowi na rzecz funduszu, w związku z tą transakcją, zabezpieczenie w środkach pieniężnych, zbywalnych  papierach wartościowych lub instrumentach rynku pieniężnego; 2)  suma wartości rynkowej zbywalnych papierów wartościowych,  instrumentów rynku pieniężnego i wartości środków  pieniężnych przyjętych przez fundusz jako zabezpieczenie będzie ustalana w każdym dniu roboczym i będzie stanowić  co najmniej równowartość wartości ryzyka kontrahenta w tej transakcji. 3. Papier wartościowy lub instrument rynku pieniężnego, stanowiący zabezpieczenie, powinien spełniać łącznie nastę pujące warunki: 1)  jego emitentem jest Skarb Państwa, Narodowy Bank Polski, państwo członkowskie, państwo należące do OECD, bank  centralny innego państwa członkowskiego lub Europejski Bank Centralny; 2)  istnieją podaż i popyt umożliwiające jego nabywanie i zbywanie w sposób ciągły; 3)  jest zapisany na rachunku prowadzonym przez podmiot: a)  nienależący do grupy kapitałowej kontrahenta albo b)  należący do grupy kapitałowej kontrahenta, pod warunkiem że zabezpieczenia przed skutkami niewypłacalności tego  podmiotu kształtują ryzyko posiadacza tego papieru wartościowego lub instrumentu rynku pieniężnego na takim sa mym poziomie, jak w przypadku gdyby papier wartościowy lub instrument rynku pieniężnego był zapisany na ra chunku prowadzonym przez podmiot, o którym mowa w lit. a. § 7. 1. Fundusz jest obowiązany ustalać w każdym dniu wyceny aktywów funduszu wartość pozycji w bazie danego  instrumentu pochodnego w ten sposób, że od wartości zajętych pozycji długich w bazie, wynikających z instrumentu po chodnego, odejmuje wartość zajmowanych pozycji krótkich w takiej samej bazie, wynikających z instrumentu pochodnego  o takim samym terminie rozliczenia lub płatności w pełni kompensującego ryzyka wynikające z zajętych pozycji. 3)  Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2009 r. Nr 191, poz. 1484, z 2010 r. Nr 155, poz. 1037,  Nr 230, poz. 1509 i Nr 257, poz. 1724 oraz z 2011 r. Nr 85, poz. 458, Nr 106, poz. 622, Nr 138, poz. 810, Nr 142, poz. 828, Nr 199, poz. 1175, Nr 205, poz. 1210, Nr 232, poz. 1377 i Nr 234, poz. 1391. Dziennik Ustaw  – 3 –   Poz. 144

2. W przypadku instrumentów pochodnych, których bazę stanowią stopy procentowe, za wartość odpowiednio pozycji  długich lub krótkich w instrumencie bazowym przyjmuje się wartość nominalną instrumentów pochodnych, na podstawie  której są kalkulowane przepływy pieniężne podlegające wymianie, a w przypadku gdy do ustalenia przepływów pienięż nych z tytułu instrumentu pochodnego zastosowano dodatkowo mnożniki – wartość nominalną tych instrumentów pochod nych skorygowaną o odpowiedni mnożnik. 3. W przypadku opcji wartość pozycji w bazie  instrumentu pochodnego ustala się  jako  iloczyn wartości nominalnej  transakcji i prawdopodobieństwa realizacji opcji, pod warunkiem opracowania i wdrożenia metodologii wyznaczania tego  prawdopodobieństwa, stanowiącej składnik procedury, o której mowa w art. 65a ust. 1 ustawy, oraz dokumentowania wy znaczanych wielkości tego prawdopodobieństwa. 4. W przypadku gdy integralną część konstrukcji danego instrumentu pochodnego stanowi mnożnik lub mnożniki, war tość nominalna instrumentu pochodnego wyznaczana jest przy zastosowaniu tego mnożnika bądź mnożników. 5. Przepisy ust. 1, 3 i 4 stosuje się odpowiednio do lokat, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 6 ustawy, przy czym  odniesienie do takiej samej bazy instrumentu pochodnego należy rozumieć jako odniesienie do tego samego gatunku rzeczy,  tego samego rodzaju energii, miernika albo limitu wielkości produkcji bądź emisji zanieczyszczeń. § 8. 1. Suma wartości ryzyka kontrahenta wynikającego z zawartych umów, których przedmiotem są niewystandaryzo wane instrumenty pochodne, wartości bezwzględnych pozycji wyznaczonych w sposób określony w § 7 w odniesieniu do  każdego z instrumentów pochodnych i prawa majątkowego, o którym mowa w art. 145 ust. 1 pkt 6 ustawy, oraz wartości  instrumentów będących przedmiotem krótkiej sprzedaży, o której mowa art. 107 ust. 1 pkt 2 ustawy, nie może przekroczyć  300% wartości aktywów netto funduszu. 2. Suma wartości lokat funduszu, z wyłączeniem tych, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy, oraz wartości  ustalonej zgodnie z ust. 1, z uwzględnieniem art. 151a ust. 2 ustawy, nie może przekroczyć 400% wartości aktywów netto  funduszu. § 9. 1. Przy stosowaniu limitów inwestycyjnych, o których mowa w art. 145 ust. 3 i 4 oraz art. 146 ustawy, z uwzględ nieniem art. 151a ust. 2 ustawy, fundusz obowiązany jest uwzględniać wartość papierów wartościowych i  instrumentów  rynku pieniężnego, stanowiących bazę instrumentów pochodnych w ten sposób, że: 1)  w przypadku zajęcia przez fundusz pozycji w instrumentach pochodnych skutkującej powstaniem po stronie funduszu  zobowiązania do sprzedaży papierów wartościowych lub instrumentów rynku pieniężnego albo do spełnienia świadcze nia pieniężnego wynikającego z zajętej pozycji – od wartości papierów wartościowych lub instrumentów rynku pienięż nego danego emitenta znajdujących się w portfelu inwestycyjnym funduszu należy odjąć wartość papierów wartościo wych lub instrumentów rynku pieniężnego tego emitenta stanowiących bazę instrumentu pochodnego; 2)  w przypadku zajęcia przez fundusz pozycji w instrumentach pochodnych skutkującej powstaniem po stronie funduszu  zobowiązania do zakupu papierów wartościowych lub instrumentów rynku pieniężnego albo do spełnienia świadczenia  pieniężnego wynikającego z zajętej pozycji – do wartości papierów wartościowych lub instrumentów rynku pieniężne go danego emitenta znajdujących się w portfelu inwestycyjnym funduszu należy dodać wartość papierów wartościo wych lub instrumentów rynku pieniężnego tego emitenta stanowiących bazę instrumentu pochodnego. 2. Przez wartość papierów wartościowych i instrumentów rynku pieniężnego, stanowiących bazę instrumentów pochod nych, rozumie się wartość godziwą ustaloną zgodnie z zasadami zawartymi w przepisach określających szczególne zasady  rachunkowości funduszy inwestycyjnych. 3. W przypadku opcji § 7 ust. 3 stosuje się odpowiednio. § 10. Bazę instrumentu pochodnego, w tym niewystandaryzowanego instrumentu pochodnego, mogą stanowić indeksy  będące przedmiotem obrotu na rynku zorganizowanym zlokalizowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, państwa  członkowskiego, Stanów Zjednoczonych Ameryki, Szwajcarii, Japonii, Kanady albo na terytorium państwa należącego do  EEA, a także indeksy spełniające łącznie następujące warunki: 1)  skład indeksu spełnia odpowiednio zasady rozproszenia ryzyka inwestycyjnego, przy czym w szczególności: a)  zmiany ceny lub aktywność transakcyjna w odniesieniu do jednego składnika indeksu nie wpływa w sposób istotny  na wartość indeksu, b)  indeks składa się co najmniej z 15 składników; Dziennik Ustaw  – 4 –   Poz. 144

2)  indeks stanowi miarodajny wskaźnik charakteryzujący rynek, do którego się odnosi, przy czym w szczególności: a)  indeks w odpowiedni i właściwy sposób odzwierciedla wyniki reprezentatywnej grupy składników będących przed miotem obrotu na rynku, do którego się odnosi, b)  dokonywana jest regularna weryfikacja składu indeksu, która może skutkować zmianami tego składu dokonywanymi  zgodnie z ustalonymi kryteriami, w celu zapewnienia, że przedstawia on sytuację na rynku, do którego się odnosi, c)  składniki indeksu charakteryzują się płynnością, która w razie potrzeby umożliwia odzwierciedlenie składu indeksu  w stopniu wystarczającym dla zastosowania przez fundusz strategii zabezpieczającej przed zmianami wartości indek su; 3)  wartość oraz ogólne zasady konstrukcji indeksu są udostępniane do publicznej wiadomości. § 11. Fundusze inwestycyjne zamknięte prowadzące działalność przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządze nia dostosują prowadzoną działalność do przepisów rozporządzenia w terminie do dnia 4 czerwca 2012 r. § 12. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Minister Finansów: wz. L. Kotecki

Status prawny: uz. za uchylony
Data ogłoszenia: 2012-02-09
Data wydania: 2012-01-30
Data wejścia w życie: 2012-02-24
Data obowiązywania: 2012-02-24
Data uchylenia: 2013-05-23
Organ wydający: MIN. FINANSÓW
Dziennik Ustaw: Dz.U. 2012 nr 0 poz. 144